سپهر سلیمی
وبلاگ سپهر سلیمی
آرشیو وبلاگ
      دوستداران حیوانات و محیط زیست (حیوانات، محیط زیست، میراث طبیعی و فرهنگی)
ماهی قرمز من زنده باید بماند نویسنده: سپهر سلیمی - یکشنبه ٢٩ بهمن ۱۳۸٥


ماهی قرمز من زنده باید بماند

 

چند سالیست که در روزهای پایانی سال و در آستانه نوروز بحث خریدن یا نخریدن ماهی قرمز در میان افراد و گروههای دوستدار حیوانات داغ می شود .

 

انجمن حمایت از حیوانات اصفهان به عنوان یکی از گروههایی که در این زمینه احساس مسئولیت می کرد از نوروز 82 تا کنون تلاش زیادی را بمنظور افزایش اطلاعات مردم درمورد  نحوه نگهداری ماهی قرمز و نیز احترام به حقوق این  حیوان داشته باشد و بر این اساس تا کنون 3 دوره طرح جمع آوری و کلاسهای فراگیر آموزشی داشته ایم . آنچه که در ادامه این نوشتار بیان خواهم کرد حاصل تجربه 4 ساله اینجانب و ارتباط با تعداد زیادی از شهروندان ، مسئولان و صاحب نظران طی سالهای گذشته است.

 

بخاطر دارم که اولین بار در سال 80 یا 81 بود که در روزنامه ایران مطلبی با عنوان تجارت سیاه نوشته شده بود و از مردم خواسته شده بود بخاطر تلفات بالای این حیوان از خریدن آن برای سفره هفت سین خودداری کنند. ایده جالبی بود اما برای فراگیر شدن نیاز به زمان داشت و اخیراً دو سالی می شود که بحث آلوده بودن و یا ایرانی نبودن این ماهی مطرح می شود.

 

بی شک هدف نهایی دوستانی که بحث آلوده بودن ماهی قرمز را مطرح می کنند اینست که بدینوسیله مردم را از خریدن این حیوان بترسانند و مانع از تولید و در نهایت مرگ و میر بالای این حیوان شوند ، چون اگر غیر از این بود دامنه این اعتراض به خریدن و نگهداری از  دیگر ماهیان آکواریومی نیز سرایت می کرد و یا حتی نسبت به مصرف ماهی هشدار داده می شد.

 

البته مسئله آلوده بودن ماهی ها سال گذشته از سوی مسئولان اداره دامپزشکی و شیلات تکذیب شد ضمن اینکه تا کنون جایی نشنیده و ندیده ایم که کسی بخاطر آلودگی ماهی قرمز بیمار شده باشد .

 

اینکه چطور در سالهای گذشته این بیماری ای که از آن به عنوان بیماری کشنده یاد می شود هیچ مشکلی برای هموطنانمان بوجود نیاورده جای سوال دارد ؟!

 

و یا مثلاً اینکه  چرا مقامات بهداشتی امریکا اجازه می دهند سالانه 4 میلیون نفر از ساکنان آن کشور براحتی دچار چنین بیماری کشنده ای شوند ؟ و در مقابل این مسئله هیچ واکنشی نشان نمی دهند ؟ ! ( به نقل از شماره 142 روزنامه آینده نو)

 

ضمن اینکه اطلاعات و منابع علمی موجود امکان انتقال بیماریهای گفته شده از طریق ماهی قرمز را بسیار بعید و نا محتمل می داند.

 

برای بسیاری از مردمان کشور ما که با حیوانات بیگانه هستند ماهی قرمز تنها حیوانی است که مهمان خانه هایشان می شود . بسیاری از کودکان ایرانی از طریق همین ماهی های قرمز سفره هفت سین با دنیای حیوانات آشنا می شوند وبرای بسیاری از ما عشق و علاقه به حیوانات از همین ماهی قرمز شروع شده است. بسیارند افرادی که  به دلایل غیر منطقی و اشتباه با حیوانات مشکل دارند و ازحیوانات فراری هستند ولی  با ماهی قرمز کنار آمده اند و آنرا به عنوان یک حیوان زیبا و بی دردسر قبول کرده ند. اگر قرار باشد بدون هیچ آمارو مدرک مستندی بگوییم حیوانی که سالها مهمان ما بوده به این میزان خطرناک و کشنده است ، آنگاه نباید انتظار داشته باشیم مردممان با دیگر حیوانات برخورد خوبی داشته باشند  ، در این شرایط باید منتظر باشیم که مردم ما در هر کجا که حیوانی را پیدا کردند از ترس آلوده بودن آن حیوان را بکشند و نابود کنند.

 

دوستان عزیز اگر ماهی قرمز که در بین عوام مظهر پاکی و زیبایی است به بهانه آلوده بودن از خانه های ما برود دیگر هیچ حیوانی را نمی توان در خانه ها یافت و دوری ما از این مظاهر خلقت خداوندی آغاز خواهد شد و دوری از حیوانات می تواند زمینه حیوان آزاری و عدم رعایت حقوق آنها را فراهم آورد.

 

حتی ایرانی نبودن حضورماهی قرمز بر سر سفره هفت سین هم نمی تواند دلیل خوبی برای حذف این حیوان باشد. بسیاری از جشنها و مراسمها در چند صد ساله اخیر وارد فرهنگ ما شده اند و ماندگار شده اند.

 

برای زنده ماندن ماهیهای قرمز باید به دنبال راه دیگری بود !

 

مهمترین دلیل مرگ و میر بالای ماهیان قرمز عدم آشنایی مردم با نحوه نگهداری و مراقبت از ماهی قرمز است . بر خلاف آنچه که تصور می شود بسیاری از مردم کشورمان اطلاعاتشان در مورد این حیوان بسیار مختصر و بعضاً دارای اطلاعاتی غلط هستند.ماهی قرمز نسبت به دیگر ماهیان آکواریومی مقاومت بالایی دارد و در صورت رعایت نکاتی ساده و آسان می تواند سالهای زیادی عمر کند.

 

شاید بگویید که این مسئله تخصصی است و این کار نمی تواند عمومیت داشته باشد  اما مطمئن باشید دانستن نکاتی بسیار ساده و ابتدایی می تواند تاثیر بسیار بسیار زیادی در افزایش عمر این موجودات زیبا داشته باشد.  

 

تجربه چندین ساله آموزش نحوه نگهداری از ماهی در نقاط مختلف شهر اصفهان این نکته را بخوبی اثبات کرده مردم ما تقریباً چیزی در مورد این حیوان نمی دادند و بسیار مشتاقند که درمورد این حیوان اطلاعاتی کسب کنند.

 

براین اساس سال گذشته تعداد کلاسهای آموزشی ماهی قرمز را افزایش دادیم و امسال با برنامه ریزی های انجام شده قصد داریم که تعداد بسیار زیادی از مهدکودکها ، مدارس ، دانشگاهها ،سازمانهای غیر دولتی ،  ادارات ، فرهنگسراها و مساجد را زیر پوشش طرح آموزشی نگهداری از ماهی قرمز قرار دهیم . البته چاپ بروشور ، پوستر و توزیع لوح فشرده نحوه نگهداری از ماهی قرمز که سال گذشته در انجمن حمایت از حیوانات اصفهان تولید شده است از دیگر برنامه های ما بمنظور حمایت از ماهی های قرمز است.

 

همچنین اعلام کرده ایم در هر کجای شهر اصفهان که حداقل 15 نفر از شهروندان مایل به آموزش در این زمینه باشند ، می توانند با ما تماس بگیرند و مدرسان ما در کمتر از 48 ساعت بصورت داوطلبانه به محل آنها خواهند رفت. ضمن اینکه روزانه از طریق ایمیل goldfish1385@gmail.com پاسخگوی سوالات علاقه مندان درمورد ماهی قرمز هستیم.

 

شعار طرح امسال ما اینست : " ماهی قرمز من زنده باید بماند " و بر این اساس اعلام می کنیم کسانی که به هر دلیلی توانایی نگهداری از ماهی قرمز را ندارند از خریدن آن خودداری کنند و تنها کسانی ماهی قرمز بخرند که می توانند امکانات و شرایط مطلوبی را برای این حیوان فراهم کنند.

 

ما باید این فرهنگ را بوجود بیاوریم که ماهی قرمز ، وسیله ای برای کامل بودن سفره هفت سین نیست و موجودی است که حق حیات و زندگی دارد و اگر برای سفره هفت سین ماهی قرمز خریدیم باید کاری بکنیم که این ماهی به حیات خود ادامه بدهد .

 

باید در مسئله حمایت و حفاظت از ماهی قرمز شهروندان و هموطنانمان را نیز سهیم کنیم و از آنها بخواهیم که در این مسیر ما کمک کنند . اینگونه هر سال اوضاع ماهیان قرمز بهتر و بهتر می وشد وآمار تلفات آنها رو به کاهش خواهد گذاشت و گرنه بیان دلایلی که پایه و اساس درستی ندارد شاید در کوتاه مدت تاثیر اندکی بگذارد ولی می تواند موجبات بی اعتمادی مردم نسبت به دوستداران و حامیان حیوانات را فراهم کند.

 

من پارسال ماهی قرمز نخریدم ، چون شرایط نگهداری از آن را نداشتم ولی امسال یک آکواریوم خریدم و شرایط خوبی را برای نگهداری از این حیوان زیبا فراهم کرده ام . شما هم اگر می توانید از ماهی قرمز خود بخوبی نگهداری کنید بخرید ، در غیر اینصورت لطفاً نخرید.

 

لینک      نظرات ()      

همه ی پرندگان خاورمیانه زیر یک سقف ! نویسنده: سپهر سلیمی - سه‌شنبه ٢٤ بهمن ۱۳۸٥


بار اولی که وارد سالن محل نگهداری مجموعه پرندگان ایران و خاورمیانه شدم تا دقایقی مبهوت و شیفته زیبایی این مجموعه بی نظیر شدم . بعداً که با خالق این آثار به گپ و گفت نشستم متوجه شدم که این اتفاق برای مهمانانی که قبل از من از این مجموعه دیدن کرده بودند نیز افتاده است. دیدن همه ی پرندگان خاورمیانه زیر یک سقف اتفاقی است که جز با حضور در کنار چنین مجموعه ای نصیب هر کسی نمی شود.

 

کاظم پرستگاری هنرمندی است که در مدت 24 سال توانسته مجموعه پرندگان ایران و خاورمیانه را خلق کند. وی در این باره می گوید:

 

کشور ایران از نظر جغرافیایی در منطقه منحصربفردی واقع شده است . نقشه طولی ایران باعث شده که در شمال کشور آب و هوای مدیترانه ای و در جنوب آب و هوای استوایی و درمرکز آب و هوای کوهستانی و نیز بیابانی را داشته باشیم . همچنین وجود پرندگانی که از شمال به جنوب و نیز از جنوب به شمال مهاجرت می کنند و توقف آنها درکشورمان باعث شده که تنوع زیستی بی نظیری را درکشور شاهد باشیم.

 

او ادامه می دهد:در این مجموعه بیش از 600 قطعه پرنده از پرندگان شناسایی شده در ایران و خاورمیانه وجود دارد. بعضی از پرندگان این مجموعه بر حسب اختلاف جنس و فصل طراحی شده اند ، مثلاً آبچلیک ها و یا سلیم ها در فصول مختلف رنگشان عوض می شود و در این مجموعه به رنگهای مختلف وجود دارند.

 

از نکات جالب توجه شباهت بی نظیر این پرندگان با پرندگان واقعی و طراحی آنها در حالات اختصاصی هر پرنده است .

 

استاد پرستگاری در خصوص ماده اولیه ای که در ساخت این پرندگان بکار رفته می گوید : این ماده ،کامپوزیتی از ترکیب 7 ماده شیمیایی است و دارای ویژگیهای مهمی از جمله فساد ناپذیری ، استحکام بالا ، قابلیت رنگ پذیری ، شعله ور نشدن و مقاومت بالا نسبت به ضربه و رطوبت است .

 

یکی دیگر از ویژگیهای این مجموعه منحصر بفرد نزدیکی وزن پرندگان ساخته شده به وزن پرندگان طبیعی است همچنین پرندگان این مجموعه قابلیت ایستایی بر روی دو پای خود را دارند و حتی در این مجموعه پرندگانی وجود دارند که بر روی یک پای خود ایستاده اند. پرستگاری در مورد این خصوصیت می گوید:

 

برای رسیدن به این هدف با استفاده از نرم افزار ویژه ای که طراحی کرده ام با محاسبه ی مرکز ثقل پرنده ، اسکلت بکار رفته در پیکره ی بدن پرنده را طراحی کرده و موادی را که ساخته ام روی این اسکلت پوشش می دهم.

 

در تهیه این مجموعه خانواده پرستگاری ، پدر خانواده را یار و یاور بوده اند . گروهی که دارای تخصصهای مهندسی صنایع ، مهندسی مواد و دکترای پزشکی در کنار مادر هنرمند و پدر بیوشیمیست سالهای بسیاری را صرف پدید آمدن این مجموعه کرده اند.

 

در سالهای اخیر پدیده تاکسیدرمی کردن و فروش حیوانات و بخصوص پرندگان گسترش یافته ، حتی در شهرهای بزرگ دست فروشان زیادی وجود دارند که پرندگان تاکسیدرمی شده را به فروش می رسانند. از ایشان در مورد تفاوت پرنده های این مجموعه با پرندگان تاکسیدرمی پرسیدم. او گفت : پرندگان تاکسیدرمی بخاطر آنکه پر و پوست آنها مواد آلی هستند در دراز مدت امکان فساد ، تغییر شکل ، ایجاد بو و حتی بیماری توسط آنها وجود دارد و هزینه ای را برای نگهداری می طلبد و از همه مهمتر اینکه پرنده تاکسیدرمی شده در واقع پرنده ای است که شکار و کشته شده و این مسئله تجاوز به حقوق حیوانات و موجودات زنده می باشد و در تعارض با محیط زیست و طبیعت قرار دارد . همچنین بسیاری از پرندگان کمیاب و در خطر انقراض هستند و امکان واجازه تاکسیدرمی کردن آنها نیست.

 

دراین مجموعه پرندگان کمیابی از جمله هوبره ، میش مرغ ، کبک دری ،بالابان ، درنای سیبری و ... وجود دارد .

 

هر کدام از این پرنده ها دارای دفترچه مخصوصی در مورد نحوه ساخت هستند و این امکان وجود دارد که بتوان نحوه ساخت این پرندگان را به علاقمندان آموزش داد . با این کار علاوه بر جلوگیری از کشتار حیوانات بمنظور تاکسیدرمی ، می توان اشتغالزایی خوبی ایجاد کرد وهر کدام از این مظاهر زیبای الهی را مهمان خانه های دوستداران پرندگان کرد.

 

پرستگاری با ذوق و شوق خاصی در مورد پرندگان صحبت می کند . او اشاره ای به آیه 41 سوره نور می کند و پرندگان را از زیباترین و اعجاب برانگیز ترین مخلوقات الهی می داند. وی این مجموعه را هنر علمی – آموزشی می داند و هدف از ایجاد این مجموعه را کمک گرفتن برای آموزش و آشنایی با پرندگان می داند.

 

این مجموعه حاصل 24 سال تحقیق و مطالعه کاظم پرستگاری در مورد پرندگان است . به همین خاطر در کنار این مجموعه خانواده پرستگاری اقدام به ساخت نرم افزار کاملی در مورد پرندگان ایران و خاورمیانه نموده اند. در این نرم افزار که همانند مجموعه پرندگان بی نظیر می باشد اطلاعات کاملی در مورد بیش از 500 گونه پرنده ایران و خاورمیانه وجود دارد . این اطلاعات شامل : نام ، اندازه ، اندازه بال باز ، وزن ، تعداد تخم ، طبقه بندی ، خانواده ، زیستگاه ، مسیرهای مهاجرت و اطلاعات تصویری شامل شکل نر و ماده ، شکل جوجه ، شکل تخم ، زیستگاهها و همچنین فیلم هایی در مورد نحوه زندگی و صدای آواز هر پرنده می باشد.

 

این نرم افزار از سیستم جستجوی پیشرفته ای به 7 زبان ( زبان علمی ، انگلیسی ، فرانسوی ، آلمانی ، عربی ، اسپانیایی و فارسی ) برخوردار است و هر کس با کمترین میزان اطلاعات در مورد هر پرنده ای می تواند پرنده مورد نظر را پیدا کند.

 

 

در این دانشکده پرنده شناسی 60 فیلم سه ساعته و 600 لوح فشرده و تعداد بسیار زیادی کتاب ، جزوه و مجله در مورد پرندگان وجود دارد.

 

مجموعه بی نظیر پرندگان خاورمیانه هم اکنون در منزل استاد پرستگاری نگهداری می شود . در صورتیکه از سوی مسئولان کشوری و شهری مساعدتهای لازم در خصوص اختصاص مکانی جهت نگهداری این مجموعه صورت گیرد می تواند بعنوان یکی از جاذبه های علمی – هنری شهر اصفهان و حتی کشور پذیرای تعداد زیادی از علاقهمندان طبیعت ایران و خاورمیانه باشد . این مجموعه می تواند موجبات آشنایی و دیدن همه ی پرندگان خاورمیانه را زیر یک سقف فراهم نماید ، کاری که شاید در محیط طبیعی غیر ممکن باشد و یا در خوشبینانه ترین حالت سالها زمان ببرد.

 

چه خوب است مسئولان شهر اصفهان نیم نگاهی به این مجموعه ارزشمند داشته باشند . این مجموعه ارزشمند کماکان مهجور مانده است و داستان مسئولانی که می آیند و وعده های فراوان می دهند همچنان ادامه دارد....

 

تا کنون پرنده شناسان و محققانی از کشورهای اسپانیا ، سوئد، انگلستان ، ژاپن و مجموعه دارانی از کشورهای حوزه خلیج فارس تمایل خود را به خرید و در اختیار داشتن این مجموعه ابراز کرده اند ولی استاد پرستگاری می گوید این مجموعه باید در ایران بماند حتی به این شکل.

 

علاقمندانی که مایل به کسب اطلاعات بیشتر در مورد این مجموعه ارزشمند هستند می توانند از طریق ایمیل : parastegarikazem@yahoo.com با کاظم پرستگاری تماس بگیرند.

 

لینک گزارش چاپ شده در روزنامه آینده نو


 

لینک      نظرات ()      

ایها الناس بشنوید ... نویسنده: سپهر سلیمی - یکشنبه ۸ بهمن ۱۳۸٥


ایها الناس بشنوید ...

 

چند وقتیه میخواهم یه مطلبی راجع به وضعیت NGO ها بنویسم اما چون به موضوع وبلاگ بطور مشخص ربط نداره مردد بودم.

 

شک ندارم اکثر دوستانی که در زمینه محیط زیست و مسائل فرهنگی ، اجتماعی و از این قبیل فعالیت می کنند یا از یک NGO شروع کردن و یا در یک NGO ای فعالیت دارند . من خودم اینطوری هستم و به جرات میتونم بگم تاثیری که این فضا بر من داشته از تمام سالهایی که  درس خوندم برام آموزنده تر و هدفمندتر بوده.

 

اما متاسفانه فضا برای فعالیت این گروههای مردمی در یکی دو سال گذشته هر روز تنگ و تنگتر شده . انواع و اقسام فشارهای آشکار و پنهانی که بر این گروهها وارد میشه باعث خستگی  و تعطیلی NGO ها شده . باطل کردن مجوز ها ، تعطیل کردن خانه های تشکلها ، ندادن مجوز برگزاری برنامه ، دخالت در شبکه ها و صدها مورد دیگه .

 

واقعاً نمیدونم این گروههای جوان چه گناهی کردن که اینطوری با اونها برخورد میشه . در همین شهر اصفهان در اثر پیگیریهای همین دوستان  NGO ای جهان نما تعدیل شد و میدان نقش جهان از خطر خارج شدن از فهرست آثار جهانی نجات پیدا کرد و یا تغییر مسیر مترو نتیجه تلاش همین دوستان بود. در زمینه محیط زیست تنها گروههایی که دلسوزانه و عاشقانه فعالیت می کنند همین داوطلبان سازمانهای غیر دولتی هستند و یا در بحث آسیبهای اجتماعی ، زنان ، خیریه ها و .....

 

جوونهایی که بچه های همین انقلاب هستن و در این سیستم و نظام رشد پیدا کردن امروز برای انجام یک فعالیت مردمی و داوطلبانه باید هزار جور فشار و مشکل رو تحمل کنن.

 

حتماً دو هفته پیش دیدید که خانم جوادی رئیس سازمان محیط زیست در جواب مجری گفتگوی خبری در مورد NGO ها ، چقدر براحتی از این موضوع رد شد و چند ثانیه بیشتر حرف نزد. واقعاً سازمان محیط زیست در سالهای گذشته جز تخریب و حمایت از صنایع آلاینده مگه کار دیگه ای هم کرده ؟! اگر کاری هم انجام شده در اثر تذکرات و فشارهای همین سازمانهای زیست محیطی بوده و اگر مسئولی هم کارشو بخوبی انجام داده بخاطر این بوده که از بدنه همین سازمانها بوده و عاشقانه به کار و فعالیتش اعتقاد داشته ....

 

والا به خدا این گروهها نه جاسوسن ، نه خرابکار و نه چیزی دیگه ..!  گفتنی و درددل در این زمینه خیلی زیاده ... ولی حیف که گوش شنوایی نیست!

 

لینک      نظرات ()      

آخرین نوشته ها شروع پانزدهمین سال فعالیت وبلاگ دوستداران حیوانات و محیط زیست تبرئه انسان, تهمت به حیوان! ثبت یزد در میراث جهانی یونسکو و امید به بازگشت به مسیر توسعه پایدار حراج امنیت! کاشت برنج در روزهای هشدار بی آبی تروجان های آبی، مصیبت تازه زاینده رود! امید بی صدایان وبلاگم همین جاست، صحیح و سالم بعد از نامه جعلی؛ قاچاق یا انتقال قانونی شیرها به تهران؟! تجاوز به زاینده رود / گزارش تصویری
کلمات کلیدی وبلاگ محیط زیست (٦٠٩) اصفهان (٢٤٢) ایران (۱۸٩) حقوق حیوانات (۱٧٧) حیوانات (۱٠٧) زاینده رود (۱٠٢) فرهنگ (٩٦) حیات وحش (۸٧) حمایت از حیوانات (۸٦) میراث فرهنگی (٧٧) سیاست (٧۱) شکار (٥٤) حیوان آزاری (٥۱) سازمان حفاظت محیط زیست (٤۸) خشکی زاینده رود (٤۸) هندوستان (٤٧) ماهی قرمز (٤٧) آب (٤٤) مترو (٤٠) آلودگی محیط زیست (۳٧) عکس (۳٦) حیوان خانگی (۳٥) دیده بان حقوق حیوانات (۳٤) سگ (۳۳) سازمانهای غیر دولتی (۳٢) باغ وحش (۳٢) طنز (۳۱) آموزش (۳٠) جهانی (۳٠) وبلاگستان فارسی (٢۸) وبلاگ (٢٧) گفتگو (٢٦) سلامت (٢٥) انجمن حمایت از حیوانات (٢٢) شبکه سازمانهای غیر دولتی زیست محیطی استان اصفهان (٢٠) وبلاگهای زیست محیطی (٢٠) تخریب (٢٠) موج سبز (٢٠) ساعت زمین (٢٠) عکس جمعه (۱۸) حیوانات شهری (۱۸) آلودگی هوا (۱۸) فقر (۱۸) گاوخونی (۱٧) گرمایش جهانی (۱٧) سیرک (۱٧) قطع درخت (۱٧) گونه در خطر انقراض (۱٧) خشکسالی (۱٦) درخت (۱٦) بهداشت (۱٥) جمعیت (۱٥) پرندگان (۱٤) محیط بان (۱٤) فرهنگ سازی (۱۳) ذبح حیوانات (۱۳) بنیاد جهانی میراث پاسارگاد (۱۳) نگهداری حیوانات (۱٢) تالاب (۱٢) مجلس (۱٢) مردم (۱٢) رسانه (۱۱) اقتصاد (۱۱) دروغ (۱۱) وبلاگ نویسان زیست محیطی (۱۱) سی و سه پل (۱۱) کوشندگان محیط زیست (۱٠) ترجمه (۱٠) نوروز (۱٠) دولت (۱٠) هنر (۱٠) قانون (٩) گربه (٩) حفاظت از محیط زیست (٩) خروس سپید (۸) مینیمال (۸) انتخابات (٧) اینترنت (٧) شهرداری (٧) هنرمندان (٧) ماهی رزمجو (٧) فیسبوک (٧) مناطق حفاظت شده (٧) قوه قضائیه (٧) دولت نهم (٧) شیر ایرانی (٦) یوزپلنگ (٦) صدا و سیما (٦) خلیج فارس (٦) نشان خرس قهوه ای (٦) گیاهخواری (٦) روزنامه (٦) سیزده بدر (٦) دامپزشکی (٦) اعتراض (٦) انسان (٦) شعر (٦) زلزله (٥) فوتبال (٥) نابودی (٥) طبیعت (٥) سد (٥) عقیم کردن (٥) قاچاق حیات وحش (٥) سمندر (٥) بهمنگان (٥) معصومه ابتکار (٥) پالایشگاه (٥) حیوان ستیزی (٥) احمدی نژاد (٤) زیستا (٤) پارازیت (٤) پرشین بلاگ (٤) رئیس جمهور (٤) پایگاه آگاهی رسانی محیط زیست (٤) فرهنگ دره شوری (٤) یاسر انصاری (٤) اگزوتیک پت (٤) فاجعه (٤) کوروش بزرگ (٤) امریکا (٤) گردشگری (٤) شورای شهر (٤) سبز (٤) مرگ (٤) ورزش (٤) سرطان (٤) یلدا (۳) خاتمی (۳) عقاب (۳) زن (۳) ایدز (۳) تاریخ (۳) نفت (۳) کارون (۳) خرافات (۳) جنگل (۳) توسعه پایدار (۳) خوزستان (۳) همایش اشتغال سبز (۳) مناسبت ها (۳) روز مبارزه با خشونت علیه حیوانات (۳) wwf (۳) میراث طبیعی (۳) ماهی آکواریومی (۳) کاریکاتور زیست محیطی (۳) روز زمین (۳) صلح سبز (۳) تغییرات اقلیمی (۳) تلوبزیون (۳) greenblog (۳) شهروند (۳) منابع طبیعی (۳) صنایع (۳) اکوسیستم (۳) پاسخ (٢) آّب (٢) لاک پشت (٢) صرفه جویی (٢) مهدی بوترابی (٢) پارک ملی (٢) انرژی هسته ای (٢) حزب سبز (٢) پناهگاه (٢) بلای طبیعی (٢) عکس های جمعه (٢) دلفیناریوم (٢) آزمایش روی حیوانات (٢) انرژی سبز (٢) مخالف آزمایش روی حیوانات (٢) مناطق طبیعی (٢) جایزه نوروز (٢) حیوانات خاص (٢) تجارت حیوانات (٢) پاکسازی (٢) کودکان (٢) خرس (٢) تنوع زیستی (٢) مهاجرت (٢) زباله (٢) المپیک (٢) دریاچه ارومیه (٢) انرژی (٢) اوباما (٢) کتاب (٢) جشن (٢) شادی (٢) من (٢) خانواده (٢) مطبوعات (٢) خدا (٢) اخلاق (٢) کشاورزی (٢) تهران (٢) آینده (٢) اعتیاد (٢) شعار (۱) حشرات (۱) مهرگان (۱) امنیت (۱) مهرورزی (۱) خشونت (۱) کروبی (۱) ادبیات (۱) اصلاحات (۱) دانشجو (۱) پرشین بلاگ (۱) فیلم (۱) عشق (۱) دانشگاه (۱) نشریه (۱) مسابقه (۱) علم (۱) فلسفه (۱) اروپا (۱) تجمع (۱) خیانت (۱) پاسارگاد (۱) پژوهش (۱) هفت سین (۱) دموکراسی (۱) جنگلهای ابر (۱) جنگ (۱) اخلاقی (۱) جوان (۱) اسب (۱) بزرگداشت (۱) عرب (۱) نذر (۱) مانور آلودگی هوا (۱) آثار تاریخی (۱) دلار (۱) حسادت (۱) طبیعت س (۱) اتلاف آب (۱) تروجانهای آبی (۱) امداد رسانی به حیوانات (۱) چغاخور (۱) مرگ دلفین ها (۱) آندره گرز (۱) تلاش جهانی برای محیط زیست (۱) پاسداری از وطن (۱) پرنده زینتی (۱) امنیت زیستی (۱) باغ پرندگان (۱) دکتر کهرم (۱) میر حسین (۱) معماری سبز (۱) change (۱) پایگاه اطلاع رسانی محیط زیست (۱) مسائل اجتماعی (۱) مواد مخدر (۱) ام اس (۱) mtv (۱) آینده نو (۱) تخل (۱) global warming (۱) شگفتی های آفرینش (۱) ژورنالیست (۱) صنعت سبز (۱) آزبست (۱) مجموعه دروغ ها (۱) روز جهانی وبلاگ (۱) حفظ محیط زیست (۱) قطع برق (۱) گل آقا (۱) اصلاح طلبان (۱) دولت الکترونیک (۱) مافیا (۱) اسبچه خزر (۱) لوئیس فیروز (۱) فاضلاب (۱) حیوان (۱) بمب (۱) نادانی (۱) تنظیم خانواده (۱) روز جهانی محیط زیست (۱)
دوستان من + + فرم اهداء عضو + action on earth-element AN INCONVENIENT TRUTH Animal Science catalogue of life CATICEF Green Iran IUCN List of All Endangered Species Organic Agriculture Second ثـــانیــه TVE (Television Trust for the Environment). UNDP UNEP آبزي دان آبشار و كوه اتحادیه رفع آلودگی های هسته ای آتش‌نوشت اداره کل دامپزشکی اصفهان ارتباط صنعت ارمغان اشک های طبیعت آشیانه سبز میانکاله اعضاي هيأت علمي مؤسسه تحقيقات جنگل‌ها و مراتع اقتصاد منابع طبیعی و محیط زیست اقیانوس آبی اکوگیک الفبای آب آلماگل اله تی تی گیلان آلودگی نوری آلودگی های هسته ای آلودگی هوا آموزش برپايي آکواريوم آمیزقلمدون انجمن اسب ایران انجمن پاسداران محيط طبيعی ايران انجمن حاميان سفر ايمن انجمن حمایت از حیوانات اسکاتلند انجمن حمایت از حیوانات امریکا انجمن حمایت از حیوانات انگلستان انجمن حمایت از حیوانات تگزاس انجمن حمایت از حیوانات تهران انجمن حمایت از حیوانات مالزی انجمن حمایت از حیوانات ویرجینیا انجمن حمايت از گربه ها انجمن دوچرخه سواران کوهستان رشت انجمن دوست داران محیط زیست انجمن سرزمین ما انجمن شوکای کرمانشاه انجمن علمی بیابان انجمن متخصصین علوم دام ایران انجمن نسیم سراب آناهیتا کنگاور انجمن يوزپلنگ آسيايي آنچه نمي دانيم نيز با ارزش است انستيتو آب و هوا اهواز سبز آوای سبز آوای فاخته آوای محیط زیست آونگ خاطره های ما ایران سبز ايران نامه ایرانیان گواه ایرانیان وبلاگ نویس در مالزی ایستاده زیر باران با طبیعت بالابان بام ایران بانک اطلاعات بخشی از زندگی براي طبيعت بلاگ نيوز بنیاد آزادی، رشد و آبادانی ایران-باران به کجا پناه ببریم بهار زمستانی بیولوژی و بیوتکنولوژی کشاورزی پرانتز پرشين تونز پرندگان ایران پریمک پژوهش در تاریخ ایران پلنگ زخمی پيام سبز پیچ گوشتی پیدا پنهان تابناک تاکستان تحقیق_تکنولوژی_توسعه_محیط زیست تقليل لايه ازن تلاش ايرانيان گياهخوار تلاش براي حيوانات مشهد تنوع زيستي توسعه پایدار جامعه جهاني حمايت از حيوانات جایی برای همه جبهه سبز همدان جستجوگر محیط زیست جمعیت حمایت از منابع طبیعی و محیط زیست جمعیت زنان مبارزه با آلودگی محیط زیست اصفهان جمعیت طبیعت یاران جمعیت کویر سبز جنبش ایرانیان مخالف سیرک حیوانات جنگل جنگلبان شهید ناصر پیروی جنگلهای کرانه خليج فارس چشم انداز چشم به چشم چشمهای همیشه بیدارزمین _محیط زیست حامی گرگ های ایران حفظ محيط زيست اساس توسعه پايدار حمايت از حقوق حیوانات حمايت از حيوانات بي خانمان حمایت از حیوانات و محیط زیست حمایت از حیوانات/نیلوفر حیوانات آموزه های خلقت حيوانات ايران حيوانات هم همانند انسان حق زندگي دارند خاک خوب خانه مطبوعات و خبرنگاران اصفهان خانه وبلاگ درویش خانواده سبز خبرخوان سبز خبرگزاری ایسنا خبرگزاری ایلنا خبرگزاری کشاورزی خبرنامه ی مالزی خبرهای اکسیژن خبری تحلیلی نو اندیش خدای من خرده گیری دانشجوی دامپزشکی دانشجویان محیط زیست تهران شمال دانشجويان محيط زيست کرج دانشکده منابع طبیعی دانشگاه صنعتی اصفهان در انتظار باران درخواست انتشار یادگارهای ماندگار دردسرهای یک دامپزشک درک زیباییهای حیات دفترچه ی ممنوع دکتر غلامعلی بسکی دکتر هومن دلتنگی های مادر زمین دنکیشوت معمار دنيای زير آب دنیای زیر آب دوچرخه سواری برای صلح دور روزگاران دوستداران حیوانات و طبیعت دوستداران حیوانات و محیط زیست در اعتماد ملی دوستداران حيوانات و محیط زیست در ايسنا دوستداران حيوانات و محیط زیست در ايسنا دیده بان حیوانات ایران دیده بان کوهستان ديده بان محيط زيست ايران دیده بان میانکاله دیر تش باد راپورتهای یومیه رادیکال سبز رادیو وبلاگستان رستاخیز سبز رفتن رسيدن است رفقای شیلاتی روایت روزنامه اصفهان امروز روزنامه اعتماد روزنامه اعتماد ملی روزنامه تايمز روزنامه تفاهم روزنامه خبر ورزشی روزنامه سرمایه روزنامه شرق روزنامه کارگزاران روزنامه هم میهن روزنامه همبستگی زادگاهم ایران است، فرزند ایرانم زمین انسان ها زمین سیاره زنده زمین ما زمین ما زن نوشت زیتون زيست بان زیست محیطی کوچک زیستن حق همیشگی حیوانات است زیگ زاگ های ذهنی یک خبرنگار سایت انجمن های تخصصی محیط زیست سایت ایرانیان گیاهخوار سایت بانو انوشه انصاری سايت تخصصی ماهيان آکواريومی سایت خبری بهار سایت خبری تحلیلی زیست بوم سایت مرجع متخصصین ایران سبز کوه بختیاری سبز نوشته های من سبزگامان سرباز زمین سردبیر: خودم سرو آزاد سکوت سلامت نیوز سلول سوپرپوزیشن سید محمد خاتمی شهر خرم آباد شهر سالم شهرزاد ایرانی شهرمن M.I.S صد سال تنهايی صداهای جهانی صدای آسمان صدای دامپزشکی ایران صفحه محيط زيست نشنال جيوگرافيك صلح سبز بین الملل صلح،حقوق بشر،محیط زیست صندوق تسهیلات جهانی محیط زیست طبیعت ایران طبیعت بختیاری طبیعت زیبای ایران طبيعت سبز بجنورد طبیعت سیستان طبیعت و حیات وحش طبیعت و حیوانات طبیعت وحشی طبیعت،فرهنگ، زندگی،دانش، آینده طراحی با طبيعت عرصه سوم علائم گرم شدن کره زمین علیه تخریب محیط زیست فاکوليت فریاد خروشان فصل سبز فوتوبلاگ در انتظار باران قناری كانون ديده بانان زمين كشاورزی ارگانیک كنوانسيون تغيير آب و هوا کابل پرس کاغذ کاربن کانون دامپزشک سفید کانون دوستداران حیوانات کانون زیست شناسی کانون عالی گسترش فضای سبز و حفظ محیط زیست ایران کانون مطالعات استراتژيک آب و محیط زيست کاه گل کلاغ (زرین دخت عالی) کلام من۷۸۶ کلینیک دامپزشکی پرشین کهن دیار کیمیای سبز گازهای گلخانه ای گالري طبيعت سبز گاه نوشت های باران گربه ايراني گردش در طبيعت ايران گردش در طبيعت ايران گرگ تنها گرگ خاکستري گروه پیگیری اصلاح قوانین و مقررات NGOs گرین بلاگ-مهدی گریوان گلچین زیست گهواره سبز گوناگون از زيست شناسي گونه های در خطر انفراض گوهر سبز گیاهان دارویی آکش گیاهخواری،حمایت از حیوانات لحظه هایی که می گذرند لیست وبلاگهای زیست محیطی مادرم زمین ماندانا مجله زندگی سالم محيط بان محیط بان محیط بان بدون مرز محیط برای زندگی محیط زیست محیط زیست البرز محيط زيست بافق محیط زیست دانشگاه اهواز محيط زيست در جام حم محيط زيست در همشهری محیط زیست دماوند محیط زیست زمین محيط زيست سرزمين من محیط زیست همدان محیط زیست و اخلاق محیط زیست-دوزيستان ايران مخالف شکار و شکارچی مدیریت کشاورزی مرتع و مرتعداري در ايران مرد خاکي مطالعات زیستی معجزه ای به نام زمین من و MS من و گربه ها من و ویلی منابع طبيعي منم محیط بان مهار بيابان زايي مهندس اکبر همدانيــــان مهندسی محيط زيست موج سبز موسسه حفاظت محیط زیست آمریکا میراث ماندگار گچساران و باشت- سبزگامان میهن سبز نشريه الکترونيکي داروگ نصفهان نگذار به بادبادکها شلیک کنند نور شب نوشته های سبز همستر ايران همنهاد همین جا روی زمین هواداران پرشين بلاگ اصفهان هوبره واگويه هاي نانوشته وب نوشت وبگاه کویرهای ایران وبلاگ جمعی از طلاب وبلاگ دکتر ناصر کرمی وبلاگ فهیمه خضر حیدری وبلاگ گروه حیات وحش ایران وبلاگ مهدی بوترابی وسایل نقلیه سبز یاوران محیط زیست سیمره دره شهر یخاب یک روان پزشک انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان بوم سا گرافیست کوچولو جانوربان شهروحش طبیعت زنده،نبض زندگی وت پارس اشک یلدا