سپهر سلیمی
وبلاگ سپهر سلیمی
آرشیو وبلاگ
      دوستداران حیوانات و محیط زیست (حیوانات، محیط زیست، میراث طبیعی و فرهنگی)
فاجعه قطع 800 اصله درخت جنگلهای لویزان نویسنده: سپهر سلیمی - دوشنبه ٢٤ بهمن ۱۳۸٤

 

فاجعه قطع 800 اصله درخت جنگلهای لویزان

فاجعه قطع 800 اصله درخت جنگلهای لویزان

مقدمه : با اینکه این نام وبلاگ دوستداران حیوانات است و تا بحال کلیه مطالب در مورد حیوانات بوده ولی شنیدن خبر فاجعه قطع 8000 درخت در جنگلهای لویزان آنهم در روزی که به دعوت اداره کل منابع طبیعی برای همکاری در برنامه های هفته منابع طبیعی به آن اداره رفته بودم ، برایم بسیار دردناک و تاسف آور بود ... شاید گذاشتن این مطلب در وبلاگ و با خبر شدن چند نفر دیگر از هموطنان عزیز کمی مرا تسکین دهد........

فاجعه قطع نزدیک به 8 هزار اصله درخت جنگل‌های لویزان تهران، اگرچه جبرانی ندارد، اما به نظر می‌رسد که با نگاهی به حقوق شهروندی، شاید حقوق از‌دست‌رفته شهری مورد توجه سران عدالت قرار گیرد، اما معاون دادستان از عدم مداخله دادستان شهر تهران در این مورد خبر داد و آن را در حیطه وظایف شهرداری تهران دانست.

 

رضا جعفری معاون قضایی دادستانی تهران در گفت‌وگو با خبرنگار اعتماد ملی گفت: علی‌الاصول قطع درختان در شهرها با اجازه شهرداری‌ها انجام می‌شود و در این شرایط اگر درختان با اجازه شهرداری قطع شده باشد، نیازی به پیگیری دادستانی وجود ندارد.

او شکایت دادستانی را در شرایطی که بدون مجوز قانونی و بر اثر تبانی با قاچاقچیان چوب صورت گرفته باشد، مجاز دانست و ادامه داد: ساخت بزرگراه و کمک به ترافیک شهر تهران، ضرورت حذف قسمتی از این جنگل خوانده شده است، بنابراین جای شکایتی باقی نیست، ضرورت ملی ایجاب می‌کند که بزرگراه جدیدی در شهر تهران احداث شود، پس ناگزیر درختان از تهران حذف می‌شوند.

معاون دادستان، شهرداری را مرجع صالح صادرکننده اجازه قطع درختان می‌داند و می‌گوید: براساس قانون سازمان‌های دولتی در‌حدود صلاحیت خود مجوز صادر می‌کنند و نیازی به نظارت مراجع بالاتر ندارند.

در همین حال مهندس‌ مهدی‌ چمران رئیس شورای اسلامی شهر تهران در حاشیه دویست‌ویازدهمین جلسه غیرعلنی شورای شهر با خونسردی درباره ریشه‌کن شدن 8 هزار اصله درخت در پارک جنگلی تاکید کرد: قطع این درختان با مصوبه شورای شهر انجام شده و شهرداری نیز در جریان این موضوع بوده و اکنون باید به جای این درختان، درختان دیگری در جای دیگری غرس شوند.

رئیس شورای شهر تهران قطع دسته ‌جمعی درختان را کاملا قانونی و درجهت فعالیت‌های عمرانی شهرداری دانست و شهرداری تهران نیز اعلام کرد پیمانکار پروژه بزرگراه «شهید زین‌الدین» در قطع درختان این پارک تخلف کرده و شهردار تهران دستور توقف عملیات را صادر کرده است.

اما کامبیز نوروزی حقوقدان با اشاره به قانون حفظ و گسترش فضای سبز در شهرها موضوع مطرح‌شده ازسوی جعفری را تکرار می‌کند.

به گفته او قانون حفظ و گسترش فضای سبز در شهرها، قطع درختان در محدوده شهری را ممنوع دانسته، مگر با اجازه و صلاحدید شهرداری‌ها.

البته نوروزی با اینکه به اجازه شهرداری‌ها برای قطع درختان اشاره می‌کند اما قانون جبران خسارت را نیز یادآوری می‌کند. وی می‌گوید: زمانی که شهرداری به دلایل خاص موجه، مجوز قطع درخت برای اهداف مشخص را صادر می‌کند، باید تعداد درخت جایگزین در مکان مشخصی را نیز درنظر بگیرد.

این حقوقدان با یادآوری نظریه شهرداری در تخریب درختان جنگل لویزان می‌گوید: اگر بنا به تشخیص شهرداری برای گسترش بزرگراه شهری باید تعداد مشخصی درخت قطع شود، پس کارشناسان شهرداری نیز در همان زمان باید میزان خسارت واردشده به محیط‌زیست را اندازه‌گیری کرده و تعداد جایگزین ]تا دوبرابر تعداد قطع‌شده[ را پس از شناسایی محل، مشخص و اعلام می‌کردند.

نوروزی با اشاره به قانون حفظ و گسترش فضاهای سبز، شکایت دادستانی را در این موضوع اصل نمی‌داند اما طرح شکایت از سوی تشکل‌های غیردولتی محیط‌زیست و یا ساکنان منطقه را تکلیف دادستان تهران برای بررسی پرونده می‌داند. اگر تشکل‌های غیردولتی و یا ساکنان منطقه، متنی را به مراجع قضایی ارائه کنند، شکایت محسوب نمی‌شود، بلکه اعلام جرم است و دادستان مکلف به شروع تعقیب می‌شود.

این حقوقدان انتشار خبر از سوی روزنامه‌ها و نشریات در این موضوع را تکلیف دادستان در تعقیب جرم نمی‌داند.

با اینکه قانون با صراحت، شهرداری را موظف کرده است که به جای درختان قطع شده، تا دو برابر جایگزین در نظر بگیرد، اما شهرداری تهران، تاکنون مکان مناسبی را برای تعداد جایگزین درختان قطع‌شده جنگل‌های لویزان در نظر نگرفته است. شاید بی‌دقتی قانونگذار در تعیین محدوده زمانی برای تعیین جایگزین فاجعه زیست‌محیطی، مهمترین دلیل کوتاهی مسوولان شهر تهران باشد.

این همان موضوعی است که نوروزی هم به آن اشاره می‌کند و می‌گوید: شاید قوانین کافی برای تعیین زمان مقرر برای جبران خسارت وجود ندارد.

البته او معتقد است که قانون مدیریت شهری اگر در نگاه جامع مدیریت استراتژیک اصولی و دقیق اجرا شود، بهترین قوانین اداره شهری است.

نوروزی فراتر از نگاه خشک کیفری به موضوع نگاه می‌کند. وی‌ می‌گوید: «حقوق شهری در کشور وضعیت متوازن ندارد و اگر از بنیاد و ساختار به این موضوع نگاه شود، وضعیت حقوق شهری در تهران، وضعیت مدیریت استراتژیک شهری را از بین برده و مدیریت شهری را در حد گذران نیازهای روزمره شهری تنزل داده است.»

او بار دیگر تاکید می‌کند: «قوانین شهری خوب و کامل است اما متأسفانه عدم توجه به اصول آن و تداخل وظایف شهرداری و شورای شهر با دستگاه‌های دولتی، کارایی قوانین شهری را کاهش داده است.»

 

دادستان مکلف به شکایت است

تصریح قانون مجازات اسلامی به حفظ درختان و برخورد سریع با متخلفان و تعیین مجازات شش‌ماه تا 3 سال حبس تعزیری و یا جزای نقدی از سه میلیون تا 18 میلیون ریال تاکیدی است بر حفظ حیثیت عمومی در این جرم.

بهمن کشاورز حقوقدان نیز با توجه به صراحت قانون در ماده 686 قانون مجازات اسلامی می‌افزاید: جبران خسارت پیش‌آمده و نظریه مشورتی مصوب 25 آبان‌ماه سال 72 قطع درختان جرمی عمومی است و بدون شکایت، شاکی‌خصوصی قابل تعقیب است.

به گفته او از این صراحت قانون می‌توان نتیجه گرفت که دادستان تهران از هر طریقی مطلع شود، مکلف به اقدام است و باید مجوز قطع درختان و صلاحیت و حدود اختیارات صادرکننده مجوز بررسی شود و درصورتی‌که خلافی صورت گرفته باشد، مباشرین و آمران، مجازات شوند.

او بار دیگر تاکید می‌کند: «این جرم از جرایم قابل گذشت نیست و نیازی به شکایت شاکی خصوصی ندارد و اعلام جرم برای پیگیری آن کافی است و انتشار مطلب در روزنامه اعلام جرم و نقطه آغاز تعقیب است.»

فاجعه قطع درختان جنگل لویزان که به گفته مسوولان، ضرورتی ملی است موضوعی است که پس از چند روز در غبار فراموشی گرفتار می‌شود و وظایف دادستان و یا تاکید قانونگذار بر جبران خسارت از یاد می‌رود. همان غباری که تپه‌های سرسبز عباس‌آباد را نیز در خود فرو برد و امروز کسی از جبران فضای سبز از بین رفته شده، حرفی نمی‌زند.

فراموش نکنیم ورزشگاه انقلاب در برنامه‌های گسترش بزرگراه‌های شهر تهران گنجانده شده است. طرحی که قرار است زمین جایگزین آن هم پیش‌بینی شود!

 

 

درصورت ادامه تخلفات زیست‌محیطی شهرداری تهران

مجلس طرح دوفوریتی می‌دهد

 

 

در پی شبیخون به آخرین روزنه‌های تنفسی کلان‌شهر بی‌نفس تهران و ریشه‌کن شدن 8هزار اصله درخت کهنسال که ریشه در سکوت اعماق خاک داشتند و سر بر آسمان گرفته و خاکستری پایتخت می‌ساییدند، حمیدرضا کاتوزیان، نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی با اظهار تأسف از این فاجعه توجیه‌ناپذیر زیست‌محیطی، گفت: شهرداری با مجوز شورای اسلامی شهر تهران این کار را انجام داده و برای ادامه دادن پروژه اتوبان زین‌الدین مجبور به انجام چنین عملی بوده است چراکه در غیر این صورت بزرگراه زین‌الدین به بن‌بست می‌رسید و ابتر باقی می‌ماند.» در همین حال حیدرزاده، کارشناس محیط‌زیست ضمن جدی دانستن مشکل ترافیک تهران و توجه به نقش مهم بزرگراه‌ها در حل این گروه ناگشودنی گفت: حتی ضروری بودن توسعه و ادامه بزرگراه نیز نمی‌تواند توجیه‌ زیست‌محیطی مناسبی برای تخریب اندک فضای سبز باقی‌مانده در شهر تهران بخصوص جنگل لویزان که تلاش زیادی برای ایجاد و نگهداری آن صورت گرفته، باشد.

از سوی دیگر حمیدرضا کاتوزیان که خود نیز از شنیدن خبر قطع وسیع درختان متاثر بود گفت: «ظاهرا برای توسعه اتوبان مجبور بودند یا درخت‌ها را از بین ببرند و یا خانه‌های شهروندان را خریداری کرده از بین ببرند که راه حل دوم مستلزم هزینه‌های بسیار سنگینی بوده است.»

اما این نماینده مجلس در عین حال از بین بردن وسیع فضای سبز را نقض قانون و مغایر با برنامه‌های چهارم توسعه و مصوبات گذشته دانسته و تصریح کرد که شهرداری تهران تنها در صورتی عمل خلاف قانون انجام نداده است که در اسرع وقت فضای سبزی با وسعت دو برابر آنچه که ضایع شده است را در نواحی نزدیک منطقه پارک جنگلی لویزان ایجاد کند.

کاتوزیان گفت: در کمال تاسف تاکنون شاهد فعالیت‌های غیرقانونی بسیار زیادی در مجموعه شهرداری تهران بوده و هستیم که عمده‌ترین آنها هم فروش تراکم یعنی فروش هوا به شهروندان است! و شورای شهر نباید اجازه دهد که چنین تخلفاتی ادامه پیدا کند.

نماینده مردم تهران تصریح کرد: اگر چنین اقداماتی ادامه پیدا کند به گمانم بهتر باشد که نماینده‌های تهران یک طرح دو فوریتی را به مجلس ببرند تا جلوی قانون‌شکنی و تجاوز به حریم فضای سبز تهران که ما صددرصد با آن مخالف هستیم گرفته شود.

 

 

 

رئیس سازمان جنگل‌ها و مراتع در گفت‌وگو با اعتماد ملی درباره تخریب جنگل لویزان:‏

از شهرداری تهران شکایت می‌کنیم

 

 

‏در حالی که رئیس سازمان جنگل‌ها و مراتع کشور از شکوائیه اداره کل منابع طبیعی استان تهران علیه ‏شهرداری مبنی بر تخریب پارک جنگلی لویزان به دادگاه خبر می‌دهد، دبیر شبکه تشکل‌های زیست‌محیطی ‏تهران نیز با مقصر قلمدادکردن سازمان جنگل‌ها در قضیه اخیرگفت: ‏NGO‏‌های زیست‌محیطی  تهران ‏با توجه به برخورد غیرمسوولانه متولیان جنگل، شرکت در مراسم درختکاری در هفته منابع طبیعی را تحریم ‏می‌کند.‏

دکتر حمیده توسلی، در گفت‌وگو با اعتماد ملی گفت: 8 ماه قبل با اعتراض‌های مکرر و صدور بیانیه و تحصن ‏فریاد زدیم که جلوی تخریب احتمالی را بگیرید اما همه ایستادند تا جنگل تخریب شود و اکنون نه فقط  ‏شهرداری بلکه سازمان جنگل‌ها هم مقصر است از این رو اعلام می‌کنیم که نه تنها از مسببان این قضیه به ‏دادگاه شکایت خواهیم کرد بلکه بعد از این دیگر در هیچ یک از برنامه‌های درختکاری شرکت نخواهیم کرد ‏تا مسببان قتل عام درختان در دادگاه محاکمه شوند.‏

در عین حال خداکرم جلالی رئیس سازمان جنگل‌ها و مراتع کشور در گفت‌وگو با خبرنگار ما در پاسخ به این ‏پرسش که گفته می‌شود هماهنگی لازم بین معاونان شهرداری با یکی از معاونان وزارت جهاد کشاورزی ‏برای از میان برداشتن درختان صورت گرفته است  گفت: هیچ هماهنگی‌ای وجود نداشته است.‏

وی درباره خسارات وارده به جنگل گفت: طبق برآوردهای اولیه شهرداری، چنانچه اتوبان از داخل پارک ‏عبور می‌کرد می‌بایست 12000 درخت قطع می‌شد که تا به الان هم حدود 70 درصد( معادل 8400 اصله ‏درخت ) مسیر مورد نظر را تخریب کرده‌اند.‏

وی در ادامه درباره اینکه چرا این سازمان جلوی تخریب را نگرفته است گفت: حفاظت از پارک‌های ‏جنگلی در داخل شهرها بر عهده شهرداری است و ما لویزان را به شهرداری واگذار کرده‌ایم ضمن اینکه قبلا ‏هم گفته بودیم که راه‌های دیگری وجود داشت که می‌توانستند اتوبان را از مسیر جنگلی عبور ندهند اما ‏احتمالا برای شهرداری هم هزینه‌های سنگینی داشته است از طرف دیگر اداره منابع طبیعی تهران هم وقتی ‏متوجه موضوع شد که قسمت اعظم کار در شب عاشورا انجام شده بود.‏

وی افزود: من حتی خودم هم با مدیر عامل سازمان پارک‌ها و حتی آقای دنیامالی صحبت کردم که متوقف ‏شود اما آنها هم اظهار بی‌اطلاعی کردند و گفتند که با مجوز آنها نبوده است.‏

جلالی در پاسخ به این سوال که موضع شفاف این سازمان در قبال احداث اتوبان در جنگل‌های لویزان و ‏تخریب مابقی درختان چیست گفت: ما قطعا مخالف هستیم و خسارات وارده به راحتی قابل جبران نیست و ‏مسیر تخریب شده دیگر به راحتی به جنگل تبدیل نخواهد شد و حالا مراجع قضایی باید تشخیص بدهند که چه ‏چیزی به‌صلاح تهران و شهروندان است.‏

موضع منفعلانه سازمان جنگل‌ها و مراتع کشور نسبت به تخریب جنگل‌های لویزان در حالی صورت می‌‏گیرد که بیش از یک سال است که از پیشنهاد شهرداری تهران مبنی بر عبور اتوبان شهید زین‌الدین از داخل ‏جنگل‌های لویزان می‌گذرد. با این حال تا زمانی که نخستین گزارش خبری این موضوع در تاریخ 30 ‏فروردین در یکی از جراید به چاپ رسید  هنوز منابع طبیعی مخالفت خود را با این پروژه اعلام نکرده بود.‏

این در حالی است که تا آن زمان تنها کمیسیون ماده 7 شهرداری (متشکل از مدیرعامل سازمان پارک‌ها و ‏فضای سبز، معاون خدمات شهری شهرداری تهران و حسن زیاری از شورای شهر تهران) با این طرح ‏مخالف بود.‏

اما شنیده‌ها  از داخل شهرداری حاکی از این بود که با وجود مخالفت کمیسیون ماده 7 و عدم اعلام نظر ‏کمیسیون ماده 5 و عدم انطباق این طرح با پوسته طرح تفصیلی تهران کماکان سازمان مهندسی و عمران ‏شهرداری و شهرداری منطقه 4 درصدد اجرای پروژه هستند.‏

بعد از این در تاریخ 2/3/84 مدیر کل منابع طبیعی تهران نیز در پاسخ به درخواست شهردار منطقه 4 ‏مخالفت خود را با قطع درختان اعلام کرد.‏

اما به واقع گچ‌ریزی در مسیر محدوده مورد نظر در جنگل آغاز و بارها هشدار داده شد که لویزان هم ‏مانند پارک جنگلی خرگوش‌دره شبانه تخریب خواهد شد با این حال رئیس سازمان جنگل‌ها چندی قبل در ‏یک نشست مطبوعاتی در پاسخ به پرسشهای متعدد در این باره گفت: باید بررسی شود که اگر به واقع راه ‏چاره‌ای وجود نداشته باشد به شکل دیگری موضوع جبران شود کما اینکه شهرداری در این چند ساله اقدامات ‏خوبی برای درختکاری و توسعه فضای سبز در تهران داشته است و... ‏

اظهارنظر‌های مسوولان سازمان جنگل‌ها و بعضا دفاعیات آنها از اقدامات شهرداری و تاکید‌های مکرر بر ‏این نکته که راههای دیگر هزینه‌بردار است یا چاره‌ای جز این شاید نباشد و یا لویزان در اختیار شهرداری ‏است  آن هم برای طرحی که با طرح تفصیلی تهران در تناقض است و کمسیون ماده 5 هم آن را تایید نکرده ‏است خود گویای این امر است که متولیان جنگل بیش از آنکه دل نگران حفظ لویزان باشند نگران کاهش ‏بودجه شهرداری بودند و حتی در مواردی بدنه کارشناسی شهرداری و حتی سازمان پارکها بیش از دیگران ‏نگران تخریب جنگل بودند.‏

با این حال تاکید بر این نکته ضروری است که طبق ماده 2 لایحه واگذاری اراضی، جنگل‌های دست کاشت ‏غیر قابل واگذاری است و طبق تبصره ماده 2 قانون حفاظت از جنگل‌ها، حفظ و احیا و توسعه جنگل‌های ‏دست کاشت هم مانند سایر اراضی بر عهده سازمان جنگل‌هاست. ‏

از این رو صرفنظر از اینکه لویزان برای استفاده‌های تفرجی (آن هم با حفظ حقوق مالکیت دولت بر عرصه ‏مورد نظر،) در اختیار شهرداری قرار گرفته باز هم سازمان جنگل‌ها مسوولیت اصلی حفظ جنگل‌ها را بر ‏عهده دارد و چنانچه حتی اگر شهرداری به تعهدات خود پایبند نبوده مسوولان این سازمان باید پاسخ دهند که ‏چرا علی رغم دخل و تصرف‌های عدیده‌ای که همواره عنوان می کنند به طور غیرقانونی در سنوات گذشته ‏در لویزان صورت گرفته و حتی بعد از گذشت 15 سال هنوز شهرداری طرح خود را برای مدیریت بر جنگل ‏لویزان ارائه نداده است، باز هم این سازمان اقدامی جهت بازپس‌گیری جنگل انجام نمی‌دهد. ‏

به هر حال آنچه مسلم است این که بخشی از جنگل لویزان با تعداد انبوهی درخت نابود شد بدون آنکه شهرداری ‏تهران، سازمان پارک‌ها و فضای سبز، نیروی انتظامی‌ و ساز‌مان جنگل‌ها اقدامی صورت دهند و در این ‏میان بدون شک آنهایی مورد سوال و پرسش قرار می‌گیرند که کوچکترین نقشی در تخریب نداشته‌اند و ‏حتی با عاملان تخریب رو در رو هم شده‌اند و یا در غیاب دیگر مدیران که حاضر به مصاحبه نشدند با رسانه‌‏ها مصاحبه کردند!‏

 

 www.roozna.com سایت اعتماد ملی

لینک      نظرات ()      

آخرین نوشته ها روز جهانی بدون خودرو و لزوم بومی سازی پویش های جهانی محیط زیستی دومین نشست تخصصی حقوق حیوانات سه شنبه های بدون خودرو در زیستگاه یوزپلنگ گسترش بی سر و صدای دلفیناریوم ها، هشدار به حامیان حقوق حیوانات و محیط زیست برگزاری همایش کودک، زمین، محیط بان و اختتامیه جشنواره نقاشی و نامه به محیط بانان پشت پرده دلفیناریوم/ اطلاعات مشخصی از گونه های آکواریوم اصفهان وجود ندارد نامه سمن های محیط زیستی اصفهان به شهردار اصفهان در مخالفت با ایجاد دلفیناریوم وزارت ورزش مانع از ذبح حیوانات در اماکن ورزشی شود! رنج اسب ها در میدان تاریخی اصفهان! زاینده رود کجاست؟!
کلمات کلیدی وبلاگ محیط زیست (٦۳۸) اصفهان (٢٧٦) حقوق حیوانات (٢٠٩) ایران (۱٩٢) زاینده رود (۱۱٠) حیوانات (۱٠٩) حیات وحش (۱٠٦) فرهنگ (۱٠۱) حمایت از حیوانات (٩٠) میراث فرهنگی (٧۸) سیاست (٧٤) شکار (٥٦) حیوان آزاری (٥٥) سازمان حفاظت محیط زیست (٥٥) آب (٥۳) خشکی زاینده رود (٤۸) هندوستان (٤٧) ماهی قرمز (٤٧) مترو (٤٠) باغ وحش (٤٠) سازمانهای غیر دولتی (۳٩) آلودگی محیط زیست (۳۸) عکس (۳٦) سگ (۳٦) حیوان خانگی (۳٦) دیده بان حقوق حیوانات (۳٥) گفتگو (۳٤) آموزش (۳٢) جهانی (۳٢) طنز (۳۱) وبلاگ (٢٧) شبکه سازمانهای غیر دولتی زیست محیطی استان اصفهان (٢٧) وبلاگستان فارسی (٢٧) سلامت (٢٥) انجمن حمایت از حیوانات (٢٢) ساعت زمین (٢٢) سیرک (٢۱) آلودگی هوا (٢۱) موج سبز (٢٠) وبلاگهای زیست محیطی (٢٠) تخریب (٢٠) گرمایش جهانی (۱۸) حیوانات شهری (۱۸) عکس جمعه (۱۸) گونه در خطر انقراض (۱۸) خشکسالی (۱۸) فقر (۱۸) درخت (۱٧) گاوخونی (۱٧) قطع درخت (۱٧) محیط بان (۱٦) مجلس (۱٦) بهداشت (۱٥) ذبح حیوانات (۱٥) جمعیت (۱٥) پرندگان (۱٤) فرهنگ سازی (۱٤) مردم (۱۳) تالاب (۱۳) بنیاد جهانی میراث پاسارگاد (۱۳) نگهداری حیوانات (۱٢) قانون (۱٢) دولت (۱۱) ترجمه (۱۱) وبلاگ نویسان زیست محیطی (۱۱) اقتصاد (۱۱) رسانه (۱۱) دروغ (۱۱) کوشندگان محیط زیست (۱۱) قاچاق حیات وحش (۱۱) سی و سه پل (۱۱) هنر (۱٠) نوروز (۱٠) گربه (٩) حفاظت از محیط زیست (٩) مناطق حفاظت شده (۸) قوه قضائیه (۸) خروس سپید (۸) شهرداری (۸) هنرمندان (۸) مینیمال (۸) انتخابات (۸) اینترنت (٧) گیاهخواری (٧) روزنامه (٧) ماهی رزمجو (٧) فیسبوک (٧) دولت نهم (٧) معصومه ابتکار (٧) یوزپلنگ (٧) شیر ایرانی (٦) خلیج فارس (٦) صدا و سیما (٦) دلفیناریوم (٦) نشان خرس قهوه ای (٦) سیزده بدر (٦) دامپزشکی (٦) اعتراض (٦) انسان (٦) شعر (٦) ورزش (٥) زلزله (٥) فوتبال (٥) طبیعت (٥) نابودی (٥) زباله (٥) عقیم کردن (٥) زمین برای همه (٥) سمندر (٥) بهمنگان (٥) پالایشگاه (٥) رئیس جمهور (٥) سد (٥) حیوان ستیزی (٥) پارازیت (٤) احمدی نژاد (٤) صنایع (٤) پرشین بلاگ (٤) زیستا (٤) فرهنگ دره شوری (٤) پایگاه آگاهی رسانی محیط زیست (٤) تلوبزیون (٤) انجمن زمین برای همه (٤) اگزوتیک پت (٤) یاسر انصاری (٤) شورای شهر (٤) فاجعه (٤) کوروش بزرگ (٤) امریکا (٤) سبز (٤) سرطان (٤) ngo (٤) مرگ (٤) زن (۳) ایدز (۳) تاریخ (۳) نفت (۳) خاتمی (۳) عقاب (۳) کودکان (۳) توسعه پایدار (۳) خوزستان (۳) مناسبت ها (۳) آفریقا (۳) همایش اشتغال سبز (۳) کارون (۳) گردشگری (۳) خرافات (۳) جنگل (۳) یلدا (۳) روز مبارزه با خشونت علیه حیوانات (۳) wwf (۳) تغییرات اقلیمی (۳) روز زمین (۳) ماهی آکواریومی (۳) کاریکاتور زیست محیطی (۳) صلح سبز (۳) میراث طبیعی (۳) پناهگاه (۳) منابع طبیعی (۳) شهروند (۳) greenblog (۳) پارک ملی (۳) اکوسیستم (۳) پاسخ (٢) روز جهانی محیط زیست (٢) لاک پشت (٢) صرفه جویی (٢) مهدی بوترابی (٢) پاکسازی (٢) آّب (٢) انرژی هسته ای (٢) حزب سبز (٢) باغ پرندگان (٢) عکس های جمعه (٢) مخالف آزمایش روی حیوانات (٢) آکواریوم اصفهان (٢) بلای طبیعی (٢) مناطق طبیعی (٢) جایزه نوروز (٢) حیوانات خاص (٢) تجارت حیوانات (٢) آزمایش روی حیوانات (٢) انرژی سبز (٢) خدا (٢) المپیک (٢) مهاجرت (٢) دریاچه ارومیه (٢) اوباما (٢) انرژی (٢) اسب (٢) خرس (٢) تنوع زیستی (٢) شیراز (٢) مطبوعات (٢) اخلاق (٢) تهران (٢) آینده (٢) اعتیاد (٢) خانواده (٢) فیلم (٢) کتاب (٢) جشن (٢) شادی (٢) من (٢) دانشجو (۱) پول (۱) پرشین بلاگ (۱) عشق (۱) دین (۱) دانشگاه (۱) مسابقه (۱) علم (۱) اروپا (۱) نشریه (۱) شعار (۱) حشرات (۱) مهرگان (۱) مهرورزی (۱) ترافیک (۱) خشونت (۱) فلسفه (۱) کروبی (۱) ادبیات (۱) اصلاحات (۱) اخلاقی (۱) جوان (۱) بزرگداشت (۱) عرب (۱) نذر (۱) دلار (۱) حسادت (۱) مانور آلودگی هوا (۱) آثار تاریخی (۱) تجمع (۱) پژوهش (۱) خیانت (۱) پاسارگاد (۱) جنگلهای ابر (۱) جنگ (۱) هفت سین (۱) دموکراسی (۱) امداد رسانی به حیوانات (۱) چغاخور (۱) زاینده رود کجاست (۱) سازمان حفاظت محیط زیست ش (۱) کرگدن سفید (۱) فوک خزری (۱) حیات وحش س (۱) پویش اصفهان بدون کیسه پلاستیکی (۱) کودک و محیط زیست (۱) طبیعت س (۱) اتلاف آب (۱) آندره گرز (۱) تلاش جهانی برای محیط زیست (۱) مرگ دلفین ها (۱) پرنده زینتی (۱) دکتر کهرم (۱) پاسداری از وطن (۱) امنیت زیستی (۱) میر حسین (۱) معماری سبز (۱) change (۱) سمن (۱) mtv (۱) آینده نو (۱) تخل (۱) صنعت سبز (۱) آزبست (۱) مجموعه دروغ ها (۱) روز جهانی وبلاگ (۱) حفظ محیط زیست (۱) شگفتی های آفرینش (۱) ژورنالیست (۱) global warming (۱) قطع برق (۱) گل آقا (۱) آموزش و پرورش (۱) حسن روحانی (۱) پایگاه اطلاع رسانی محیط زیست (۱) مسائل اجتماعی (۱) مواد مخدر (۱) ام اس (۱) بمب (۱) فاضلاب (۱) حیوان (۱) نادانی (۱) تنظیم خانواده (۱) دولت الکترونیک (۱) اصلاح طلبان (۱) مافیا (۱) اسبچه خزر (۱) لوئیس فیروز (۱)
دوستان من + + فرم اهداء عضو + action on earth-element AN INCONVENIENT TRUTH Animal Science catalogue of life CATICEF Green Iran IUCN List of All Endangered Species Organic Agriculture Second ثـــانیــه TVE (Television Trust for the Environment). UNDP UNEP آبزي دان آبشار و كوه اتحادیه رفع آلودگی های هسته ای آتش‌نوشت اداره کل دامپزشکی اصفهان ارتباط صنعت ارمغان اشک های طبیعت آشیانه سبز میانکاله اعضاي هيأت علمي مؤسسه تحقيقات جنگل‌ها و مراتع اقتصاد منابع طبیعی و محیط زیست اقیانوس آبی اکوگیک الفبای آب آلماگل اله تی تی گیلان آلودگی نوری آلودگی های هسته ای آلودگی هوا آموزش برپايي آکواريوم آمیزقلمدون انجمن اسب ایران انجمن پاسداران محيط طبيعی ايران انجمن حاميان سفر ايمن انجمن حمایت از حیوانات اسکاتلند انجمن حمایت از حیوانات امریکا انجمن حمایت از حیوانات انگلستان انجمن حمایت از حیوانات تگزاس انجمن حمایت از حیوانات تهران انجمن حمایت از حیوانات مالزی انجمن حمایت از حیوانات ویرجینیا انجمن حمايت از گربه ها انجمن دوچرخه سواران کوهستان رشت انجمن دوست داران محیط زیست انجمن سرزمین ما انجمن شوکای کرمانشاه انجمن علمی بیابان انجمن متخصصین علوم دام ایران انجمن نسیم سراب آناهیتا کنگاور انجمن يوزپلنگ آسيايي آنچه نمي دانيم نيز با ارزش است انستيتو آب و هوا اهواز سبز آوای سبز آوای فاخته آوای محیط زیست آونگ خاطره های ما ایران سبز ايران نامه ایرانیان گواه ایرانیان وبلاگ نویس در مالزی ایستاده زیر باران با طبیعت بالابان بام ایران بانک اطلاعات بخشی از زندگی براي طبيعت بلاگ نيوز بنیاد آزادی، رشد و آبادانی ایران-باران به کجا پناه ببریم بهار زمستانی بیولوژی و بیوتکنولوژی کشاورزی پرانتز پرشين تونز پرندگان ایران پریمک پژوهش در تاریخ ایران پلنگ زخمی پيام سبز پیچ گوشتی پیدا پنهان تابناک تاکستان تحقیق_تکنولوژی_توسعه_محیط زیست تقليل لايه ازن تلاش ايرانيان گياهخوار تلاش براي حيوانات مشهد تنوع زيستي توسعه پایدار جامعه جهاني حمايت از حيوانات جایی برای همه جبهه سبز همدان جستجوگر محیط زیست جمعیت حمایت از منابع طبیعی و محیط زیست جمعیت زنان مبارزه با آلودگی محیط زیست اصفهان جمعیت طبیعت یاران جمعیت کویر سبز جنبش ایرانیان مخالف سیرک حیوانات جنگل جنگلبان شهید ناصر پیروی جنگلهای کرانه خليج فارس چشم انداز چشم به چشم چشمهای همیشه بیدارزمین _محیط زیست حامی گرگ های ایران حفظ محيط زيست اساس توسعه پايدار حمايت از حقوق حیوانات حمايت از حيوانات بي خانمان حمایت از حیوانات و محیط زیست حمایت از حیوانات/نیلوفر حیوانات آموزه های خلقت حيوانات ايران حيوانات هم همانند انسان حق زندگي دارند خاک خوب خانه مطبوعات و خبرنگاران اصفهان خانه وبلاگ درویش خانواده سبز خبرخوان سبز خبرگزاری ایسنا خبرگزاری ایلنا خبرگزاری کشاورزی خبرنامه ی مالزی خبرهای اکسیژن خبری تحلیلی نو اندیش خدای من خرده گیری دانشجوی دامپزشکی دانشجویان محیط زیست تهران شمال دانشجويان محيط زيست کرج دانشکده منابع طبیعی دانشگاه صنعتی اصفهان در انتظار باران درخواست انتشار یادگارهای ماندگار دردسرهای یک دامپزشک درک زیباییهای حیات دفترچه ی ممنوع دکتر غلامعلی بسکی دکتر هومن دلتنگی های مادر زمین دنکیشوت معمار دنيای زير آب دنیای زیر آب دوچرخه سواری برای صلح دور روزگاران دوستداران حیوانات و طبیعت دوستداران حیوانات و محیط زیست در اعتماد ملی دوستداران حيوانات و محیط زیست در ايسنا دوستداران حيوانات و محیط زیست در ايسنا دیده بان حیوانات ایران دیده بان کوهستان ديده بان محيط زيست ايران دیده بان میانکاله دیر تش باد راپورتهای یومیه رادیکال سبز رادیو وبلاگستان رستاخیز سبز رفتن رسيدن است رفقای شیلاتی روایت روزنامه اصفهان امروز روزنامه اعتماد روزنامه اعتماد ملی روزنامه تايمز روزنامه تفاهم روزنامه خبر ورزشی روزنامه سرمایه روزنامه شرق روزنامه کارگزاران روزنامه هم میهن روزنامه همبستگی زادگاهم ایران است، فرزند ایرانم زمین انسان ها زمین سیاره زنده زمین ما زمین ما زن نوشت زیتون زيست بان زیست محیطی کوچک زیستن حق همیشگی حیوانات است زیگ زاگ های ذهنی یک خبرنگار سایت انجمن های تخصصی محیط زیست سایت ایرانیان گیاهخوار سایت بانو انوشه انصاری سايت تخصصی ماهيان آکواريومی سایت خبری بهار سایت خبری تحلیلی زیست بوم سایت مرجع متخصصین ایران سبز کوه بختیاری سبز نوشته های من سبزگامان سرباز زمین سردبیر: خودم سرو آزاد سکوت سلامت نیوز سلول سوپرپوزیشن سید محمد خاتمی شهر خرم آباد شهر سالم شهرزاد ایرانی شهرمن M.I.S صد سال تنهايی صداهای جهانی صدای آسمان صدای دامپزشکی ایران صفحه محيط زيست نشنال جيوگرافيك صلح سبز بین الملل صلح،حقوق بشر،محیط زیست صندوق تسهیلات جهانی محیط زیست طبیعت ایران طبیعت بختیاری طبیعت زیبای ایران طبيعت سبز بجنورد طبیعت سیستان طبیعت و حیات وحش طبیعت و حیوانات طبیعت وحشی طبیعت،فرهنگ، زندگی،دانش، آینده طراحی با طبيعت عرصه سوم علائم گرم شدن کره زمین علیه تخریب محیط زیست فاکوليت فریاد خروشان فصل سبز فوتوبلاگ در انتظار باران قناری كانون ديده بانان زمين كشاورزی ارگانیک كنوانسيون تغيير آب و هوا کابل پرس کاغذ کاربن کانون دامپزشک سفید کانون دوستداران حیوانات کانون زیست شناسی کانون عالی گسترش فضای سبز و حفظ محیط زیست ایران کانون مطالعات استراتژيک آب و محیط زيست کاه گل کلاغ (زرین دخت عالی) کلام من۷۸۶ کلینیک دامپزشکی پرشین کهن دیار کیمیای سبز گازهای گلخانه ای گالري طبيعت سبز گاه نوشت های باران گربه ايراني گردش در طبيعت ايران گردش در طبيعت ايران گرگ تنها گرگ خاکستري گروه پیگیری اصلاح قوانین و مقررات NGOs گرین بلاگ-مهدی گریوان گلچین زیست گهواره سبز گوناگون از زيست شناسي گونه های در خطر انفراض گوهر سبز گیاهان دارویی آکش گیاهخواری،حمایت از حیوانات لحظه هایی که می گذرند لیست وبلاگهای زیست محیطی مادرم زمین ماندانا مجله زندگی سالم محيط بان محیط بان محیط بان بدون مرز محیط برای زندگی محیط زیست محیط زیست البرز محيط زيست بافق محیط زیست دانشگاه اهواز محيط زيست در جام حم محيط زيست در همشهری محیط زیست دماوند محیط زیست زمین محيط زيست سرزمين من محیط زیست همدان محیط زیست و اخلاق محیط زیست-دوزيستان ايران مخالف شکار و شکارچی مدیریت کشاورزی مرتع و مرتعداري در ايران مرد خاکي مطالعات زیستی معجزه ای به نام زمین من و MS من و گربه ها من و ویلی منابع طبيعي منم محیط بان مهار بيابان زايي مهندس اکبر همدانيــــان مهندسی محيط زيست موج سبز موسسه حفاظت محیط زیست آمریکا میراث ماندگار گچساران و باشت- سبزگامان میهن سبز نشريه الکترونيکي داروگ نصفهان نگذار به بادبادکها شلیک کنند نور شب نوشته های سبز همستر ايران همنهاد همین جا روی زمین هواداران پرشين بلاگ اصفهان هوبره واگويه هاي نانوشته وب نوشت وبگاه کویرهای ایران وبلاگ جمعی از طلاب وبلاگ دکتر ناصر کرمی وبلاگ فهیمه خضر حیدری وبلاگ گروه حیات وحش ایران وبلاگ مهدی بوترابی وسایل نقلیه سبز یاوران محیط زیست سیمره دره شهر یخاب یک روان پزشک انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان بوم سا گرافیست کوچولو جانوربان شهروحش طبیعت زنده،نبض زندگی وت پارس اشک یلدا انجمن زمین برای همه مطالب صنعتی | عمرانی | محیط زیست