سپهر سلیمی
وبلاگ سپهر سلیمی
آرشیو وبلاگ
      دوستداران حیوانات و محیط زیست (حیوانات، محیط زیست، میراث طبیعی و فرهنگی)
یک فعال محیط زیست: از بانیان دخالتهای غیرمسئولانه درطبیعت پرده برداید نویسنده: سپهر سلیمی - یکشنبه ٢۱ خرداد ۱۳٩۱

مجتبی گهستونی، سبز پرس: چند روز پیش بواسطه یکی از دوستان فعال محیط زیست استان اصفهان از طریق انتشار بیانیه ای در حمایت از مدیر کل محیط زیست آن استان در جریان تغییر مدیر کل محیط زیست استان اصفهان قرار گرفتم. توی این فکر بودم که این مدیر کل طی پنج سال برای استان اصفهان چه تلاشی کرده که از سوی تعدادی از انجمن های فعال محیط زیستی مورد تقدیر قرار گرفته و نامه ای به مهندس محمدی‌زاده ریاست سازمان حفاظت محیط زیست کشور نوشته اند تا از تغییر مهندسلاهیجان‌زاده منصرف شود که یکی از دوستان در اداره کل محیط زیست تماس گرفت و خبر از حضور مهندس لاهیجان‌زاده در استان خوزستان و تغییر زود هنگام تورج همتی داد.


البته آن دوستان قدرشناس اصفهانی اشاره کرده بودند در شرایطی که بولدوزرهای غول تخریب درسراسر جهان از جمله میهن ما محیط‌ زیست انسانی و طبیعی را در می‌نوردد و هیچ عرصه‌ای از آب و خاک و هوا را سلامت نمی‌گذارد وجود مدیران دلسوز که توانسته باشند علاوه بر هماهنگ کردن مجموعۀ ادارۀمتبوع با سایر ادارات استان تعاملی مثبت برقرار کنند و در حد ممکن و توان جلوی تخریب محیط ‌زیست ایستادگی کنند، غنیمتی است و اکنون که بخش مهمی از برنامه‌های دردست اقدام محیط ‌زیست استان نیمه‌ کاره مانده است، بی‌شک بی‌ هنگام‌ترین موقع برای تعویض مدیریت است.
حال که مهندس لاهیجان زاده که سالها پیش در خوزستان خدمت کرده است و محیط انسانی و طبیعی خوزستان را خوب می شناسد به خوزستان آمده تا در این استان خدمت کند آیا می توان امیدوار بود که همچون اصفهان موفق عمل نماید و در نهایت پنج و حتی بیش از پنج سال در خوزستان حضور یابد؟
اگر چه مهندس لاهیجان زاده در آئین تودیع خود بر افزایش نگاه ملی به خوزستان تاکید کرد و خواستار توجه به عواقب بهره برداری که بدون در نظر گرفتن حساسیت های زیست محیطی صورت می گیرد شد اما باید منتظر بود که به لحاظ عملیاتی این آگاهی او تا چه مفید به فایده واقع می شود.
از قدیم گفته اند که اصفهانی ها با غریبه جوش نمی خورند حال که لاهیجان زاده خوزستانی (اصالتا شوشتری) و همسر زیست محیطی اش توانسته اند پنج سال موفقیت آمیز را سپری کنند پس ایشان که تمایل داشته تا ادامه خدمتش را در خوزستان سپری کند باید بتواند با هم استانی های خود بر سرِ حفاظت از محیط زیست خوزستان نقش حاکمیتی سازمان متبوعش را اعمال کند. آیا موقع آن نیست که مدیران فرق بین توسعه و تخریب محیط زیست را متوجه بشوند و اینقدر بر طبل توسعه ناپایدار نکوبند.
اما آیا ایشان می داند که فرق امروزِ خوزستان با سالهای قبل که در استان حضور داشته تشدید آلودگی های زیست محیطی، آلودگی های عفونی، صنعتی و شهری است و مشکل اصلی خوزستان آلودگی های ناشی ازصنایع نفتی است و منابع پذیرنده ی آبی از این آلودگی تاثیر میگیرند؟ ایشان از اتفاقاتی که در تالاب هورالعظیم می افتد چقدر خبر دارند؟ برای تالاب هایی مثل میانگران، بامدژ و... که حیات طبیعی آنها به مخاطره افتاده است چکار خواهند کرد؟ راه حل ایشان برای جلوگیری از سوزاندن عمدی منابع طبیعی و بخشی از جنگل ها چیست؟
آیا ایشان می داند که دوستداران طبیعت و محیط زیست سالم از او می خواهند که در خصوص خشک شدن عمدی و غیر عمدی تالاب های خوزستان و ورود انواع آلودگی به رودخانه های این استان باید پاسخ قانع کننده ای داشته باشد. آیا ایشان می تواند علت واقعی گرد و خاک ها را با مردم مطرح نماید و از دخالت های غیرمسئولانه در طبیعت پرده بر می دارد؟ واقعا چرا نمی گویند که ریشه این ریزگردها چندان به کشورهای همسایه مربوط نیست و عمدتا ریشه داخلی دارد. خوب بگویید که عده ای از کارشناسان با بررسی میکروسکوپ الکترونی ریزگردهای خوزستان با مشاهده بقایای انواع موجودات آبزی به این نتیجه رسیده اند که منشاء این ریزگردها تالابی است.که البته تشدید سد سازی هم از جمله این علل است.
راستی ایشان در خصوص انتقال غیر ضروری سرشاخه رودخانه های خوزستان چه نطری دارند وآیا خبر دارند که یکی از موانع رسیدن آب به تالاب ها و رودخانه های خوزستان اقداماتی است که در بالا دست رودخانه ها انجام میگیرد؟
 برنامه ایشان برای پاکسازی سواحل رودخانه ها و دریا در محدوده خوزستان چیست؟ آیا ایشان توان آن را دارد که خسارت های سد سازی در خوزستان را با استدال های مدیریتی بیان کند و حق خوزستان را بستاند؟ آیا ایشان از سد گتوند و دیگر سدها که دهها منتقد داشتند دفاع می کند آیا روزی درباره تبعات زیست محیطی آنها و تخریب هایشان سخن خواهد گفت؟ آیا ایشان از میزان تخریب های تنها یک سد (سد گتوند) در محدوده شهرهای گتوند، لالی و مسجدسلیمان خبر دارند؟ آیا ایشان می داند که بخشی از منابع موجود در بستر رودخانه ها و کوهها با عنوان های جعلی و گاه قانونی به تاراج می رود؟ آیا ایشان می داند که فرهنگسازی گسترده و کاربردی و چهره به چهره برای مردم یکی از بهترین راه حل ها برای جلوگیری از تخریب محیط زیست است؟ آیا ایشان فرصت دارند که طی چند روز ابتدا به بازدید از کل تالاب ها، مناطق و پناگاههای حفاظت شده و حوزه های استحفاظی محیط زیست خوزستان بپردازند و سپس با شناختی کامل از وضعیت موجود به امور جاری بپردازند؟ آیا مدیر کل جدید توان مقابله برای جلوگیری با آلاینده های دریایی را دارند و می دانند که بر اساس یک سری آمار های رسمی در هر دقیقه دهها آلاینده به خوریات می ریزد و حیات آبزیان را به مخاطره می اندازد؟
آیا جناب آقای لاهیجان زاده عزیز درباره خشک شدن نخلستانها که هنوز بررسی دقیقی انجام نشده اقدام خواهند کرد؟
حتما خبردارید که هر چند سال یک بار بخشی از زمین به اراضی زیر کشت اختصاص می یابد واقعا آب این اراضی چگونه تامین خواهد شد در حالی که بخشی از کشت ها به دلیل استفاده زیاد از آب با ممنوعیت ها و محدودیت هایی مواجه شده اند.
آقای مدیر کل تو را به خدا چاره ای بیاندیش. این محیط زیست به قدری بچه تو سری خورده ای شده که نیاز به یه اولاد دلسوز دارد که باید با چنگ ودندان آنرا حفظ کند.
آیا ایشان می تواند ثابت کند که سازمان محیط زیست، نهادی خنثی نیست و می تواند به وظایف خود جامه عمل بپوشاند.
بارها و بارها با این پرسش مواجه شده ام که نقش انجمن های محیط زیستی در خوزستان در پیگیری امور مورد نظر تا چه حد است که جواب من در این مورد کاملا مشخص بوده است. واقعیت امر این است که در غیاب فعالان صرف محیط زیستی خوزستان که چند سالی است در لاک خود خزیده اند و به قول خودشان فعالیت علمی می کنند، مطبوعات جور آنها را کشیده و به طرح مسائل زیست محیطی می پردازند.
اما واقعیت دیگر اینکه وضعیت محیط زیست خوزستان به شرایط بغرنجی رسیده و جز وعده های نه خیلی خوشایند و نه خیلی عملیاتی مدیران ریز و کلان و البته تلاش مطبوعات و فعالان رسانه ای هیچ عکس العمل کارآمدی از سوی افراد محیط زیستی مشاهده نمی شود.
خوزستان در حالی گرفتار یک قاتل زنجیره ای شده که همه آن را می شناسند و اما توان به زنجیر کشیدن و مهار کردن آن را ندارند. قاتلی که هر روزه بسیاری را از پا می اندازد و بسیاری دیگر را با عملکرد خود بیمار می کند. اما چه کسی و کجا مسئول ارائه آمار به مردم است؟ چه کسی و کجا مسئولیت این همه صدمه به مسئولین است.
امیدوارم که با گذشت 40 سال از روز جهانی محیط زیست دیگر به تنهایی شاهد به صدا در آمدن زنگ مدارس نباشیم بلکه به آموزش فراگیر بپردازیم.
 آقایان مسئول آیا بهتر نیست به جای نسل کشی به فکر بقای نسل همشهریان و هم وطنان خود باشید؟

لینک      نظرات ()      

آخرین نوشته ها شروع پانزدهمین سال فعالیت وبلاگ دوستداران حیوانات و محیط زیست تبرئه انسان, تهمت به حیوان! ثبت یزد در میراث جهانی یونسکو و امید به بازگشت به مسیر توسعه پایدار حراج امنیت! کاشت برنج در روزهای هشدار بی آبی تروجان های آبی، مصیبت تازه زاینده رود! امید بی صدایان وبلاگم همین جاست، صحیح و سالم بعد از نامه جعلی؛ قاچاق یا انتقال قانونی شیرها به تهران؟! تجاوز به زاینده رود / گزارش تصویری
کلمات کلیدی وبلاگ محیط زیست (٦٠٩) اصفهان (٢٤٢) ایران (۱۸٩) حقوق حیوانات (۱٧٧) حیوانات (۱٠٧) زاینده رود (۱٠٢) فرهنگ (٩٦) حیات وحش (۸٧) حمایت از حیوانات (۸٦) میراث فرهنگی (٧٧) سیاست (٧۱) شکار (٥٤) حیوان آزاری (٥۱) سازمان حفاظت محیط زیست (٤۸) خشکی زاینده رود (٤۸) هندوستان (٤٧) ماهی قرمز (٤٧) آب (٤٤) مترو (٤٠) آلودگی محیط زیست (۳٧) عکس (۳٦) حیوان خانگی (۳٥) دیده بان حقوق حیوانات (۳٤) سگ (۳۳) سازمانهای غیر دولتی (۳٢) باغ وحش (۳٢) طنز (۳۱) آموزش (۳٠) جهانی (۳٠) وبلاگستان فارسی (٢۸) وبلاگ (٢٧) گفتگو (٢٦) سلامت (٢٥) انجمن حمایت از حیوانات (٢٢) شبکه سازمانهای غیر دولتی زیست محیطی استان اصفهان (٢٠) وبلاگهای زیست محیطی (٢٠) تخریب (٢٠) موج سبز (٢٠) ساعت زمین (٢٠) عکس جمعه (۱۸) حیوانات شهری (۱۸) آلودگی هوا (۱۸) فقر (۱۸) گاوخونی (۱٧) گرمایش جهانی (۱٧) سیرک (۱٧) قطع درخت (۱٧) گونه در خطر انقراض (۱٧) خشکسالی (۱٦) درخت (۱٦) بهداشت (۱٥) جمعیت (۱٥) پرندگان (۱٤) محیط بان (۱٤) فرهنگ سازی (۱۳) ذبح حیوانات (۱۳) بنیاد جهانی میراث پاسارگاد (۱۳) نگهداری حیوانات (۱٢) تالاب (۱٢) مجلس (۱٢) مردم (۱٢) رسانه (۱۱) اقتصاد (۱۱) دروغ (۱۱) وبلاگ نویسان زیست محیطی (۱۱) سی و سه پل (۱۱) کوشندگان محیط زیست (۱٠) ترجمه (۱٠) نوروز (۱٠) دولت (۱٠) هنر (۱٠) قانون (٩) گربه (٩) حفاظت از محیط زیست (٩) خروس سپید (۸) مینیمال (۸) انتخابات (٧) اینترنت (٧) شهرداری (٧) هنرمندان (٧) ماهی رزمجو (٧) فیسبوک (٧) مناطق حفاظت شده (٧) قوه قضائیه (٧) دولت نهم (٧) شیر ایرانی (٦) یوزپلنگ (٦) صدا و سیما (٦) خلیج فارس (٦) نشان خرس قهوه ای (٦) گیاهخواری (٦) روزنامه (٦) سیزده بدر (٦) دامپزشکی (٦) اعتراض (٦) انسان (٦) شعر (٦) زلزله (٥) فوتبال (٥) نابودی (٥) طبیعت (٥) سد (٥) عقیم کردن (٥) قاچاق حیات وحش (٥) سمندر (٥) بهمنگان (٥) معصومه ابتکار (٥) پالایشگاه (٥) حیوان ستیزی (٥) احمدی نژاد (٤) زیستا (٤) پارازیت (٤) پرشین بلاگ (٤) رئیس جمهور (٤) پایگاه آگاهی رسانی محیط زیست (٤) فرهنگ دره شوری (٤) یاسر انصاری (٤) اگزوتیک پت (٤) فاجعه (٤) کوروش بزرگ (٤) امریکا (٤) گردشگری (٤) شورای شهر (٤) سبز (٤) مرگ (٤) ورزش (٤) سرطان (٤) یلدا (۳) خاتمی (۳) عقاب (۳) زن (۳) ایدز (۳) تاریخ (۳) نفت (۳) کارون (۳) خرافات (۳) جنگل (۳) توسعه پایدار (۳) خوزستان (۳) همایش اشتغال سبز (۳) مناسبت ها (۳) روز مبارزه با خشونت علیه حیوانات (۳) wwf (۳) میراث طبیعی (۳) ماهی آکواریومی (۳) کاریکاتور زیست محیطی (۳) روز زمین (۳) صلح سبز (۳) تغییرات اقلیمی (۳) تلوبزیون (۳) greenblog (۳) شهروند (۳) منابع طبیعی (۳) صنایع (۳) اکوسیستم (۳) پاسخ (٢) آّب (٢) لاک پشت (٢) صرفه جویی (٢) مهدی بوترابی (٢) پارک ملی (٢) انرژی هسته ای (٢) حزب سبز (٢) پناهگاه (٢) بلای طبیعی (٢) عکس های جمعه (٢) دلفیناریوم (٢) آزمایش روی حیوانات (٢) انرژی سبز (٢) مخالف آزمایش روی حیوانات (٢) مناطق طبیعی (٢) جایزه نوروز (٢) حیوانات خاص (٢) تجارت حیوانات (٢) پاکسازی (٢) کودکان (٢) خرس (٢) تنوع زیستی (٢) مهاجرت (٢) زباله (٢) المپیک (٢) دریاچه ارومیه (٢) انرژی (٢) اوباما (٢) کتاب (٢) جشن (٢) شادی (٢) من (٢) خانواده (٢) مطبوعات (٢) خدا (٢) اخلاق (٢) کشاورزی (٢) تهران (٢) آینده (٢) اعتیاد (٢) شعار (۱) حشرات (۱) مهرگان (۱) امنیت (۱) مهرورزی (۱) خشونت (۱) کروبی (۱) ادبیات (۱) اصلاحات (۱) دانشجو (۱) پرشین بلاگ (۱) فیلم (۱) عشق (۱) دانشگاه (۱) نشریه (۱) مسابقه (۱) علم (۱) فلسفه (۱) اروپا (۱) تجمع (۱) خیانت (۱) پاسارگاد (۱) پژوهش (۱) هفت سین (۱) دموکراسی (۱) جنگلهای ابر (۱) جنگ (۱) اخلاقی (۱) جوان (۱) اسب (۱) بزرگداشت (۱) عرب (۱) نذر (۱) مانور آلودگی هوا (۱) آثار تاریخی (۱) دلار (۱) حسادت (۱) طبیعت س (۱) اتلاف آب (۱) تروجانهای آبی (۱) امداد رسانی به حیوانات (۱) چغاخور (۱) مرگ دلفین ها (۱) آندره گرز (۱) تلاش جهانی برای محیط زیست (۱) پاسداری از وطن (۱) پرنده زینتی (۱) امنیت زیستی (۱) باغ پرندگان (۱) دکتر کهرم (۱) میر حسین (۱) معماری سبز (۱) change (۱) پایگاه اطلاع رسانی محیط زیست (۱) مسائل اجتماعی (۱) مواد مخدر (۱) ام اس (۱) mtv (۱) آینده نو (۱) تخل (۱) global warming (۱) شگفتی های آفرینش (۱) ژورنالیست (۱) صنعت سبز (۱) آزبست (۱) مجموعه دروغ ها (۱) روز جهانی وبلاگ (۱) حفظ محیط زیست (۱) قطع برق (۱) گل آقا (۱) اصلاح طلبان (۱) دولت الکترونیک (۱) مافیا (۱) اسبچه خزر (۱) لوئیس فیروز (۱) فاضلاب (۱) حیوان (۱) بمب (۱) نادانی (۱) تنظیم خانواده (۱) روز جهانی محیط زیست (۱)
دوستان من + + فرم اهداء عضو + action on earth-element AN INCONVENIENT TRUTH Animal Science catalogue of life CATICEF Green Iran IUCN List of All Endangered Species Organic Agriculture Second ثـــانیــه TVE (Television Trust for the Environment). UNDP UNEP آبزي دان آبشار و كوه اتحادیه رفع آلودگی های هسته ای آتش‌نوشت اداره کل دامپزشکی اصفهان ارتباط صنعت ارمغان اشک های طبیعت آشیانه سبز میانکاله اعضاي هيأت علمي مؤسسه تحقيقات جنگل‌ها و مراتع اقتصاد منابع طبیعی و محیط زیست اقیانوس آبی اکوگیک الفبای آب آلماگل اله تی تی گیلان آلودگی نوری آلودگی های هسته ای آلودگی هوا آموزش برپايي آکواريوم آمیزقلمدون انجمن اسب ایران انجمن پاسداران محيط طبيعی ايران انجمن حاميان سفر ايمن انجمن حمایت از حیوانات اسکاتلند انجمن حمایت از حیوانات امریکا انجمن حمایت از حیوانات انگلستان انجمن حمایت از حیوانات تگزاس انجمن حمایت از حیوانات تهران انجمن حمایت از حیوانات مالزی انجمن حمایت از حیوانات ویرجینیا انجمن حمايت از گربه ها انجمن دوچرخه سواران کوهستان رشت انجمن دوست داران محیط زیست انجمن سرزمین ما انجمن شوکای کرمانشاه انجمن علمی بیابان انجمن متخصصین علوم دام ایران انجمن نسیم سراب آناهیتا کنگاور انجمن يوزپلنگ آسيايي آنچه نمي دانيم نيز با ارزش است انستيتو آب و هوا اهواز سبز آوای سبز آوای فاخته آوای محیط زیست آونگ خاطره های ما ایران سبز ايران نامه ایرانیان گواه ایرانیان وبلاگ نویس در مالزی ایستاده زیر باران با طبیعت بالابان بام ایران بانک اطلاعات بخشی از زندگی براي طبيعت بلاگ نيوز بنیاد آزادی، رشد و آبادانی ایران-باران به کجا پناه ببریم بهار زمستانی بیولوژی و بیوتکنولوژی کشاورزی پرانتز پرشين تونز پرندگان ایران پریمک پژوهش در تاریخ ایران پلنگ زخمی پيام سبز پیچ گوشتی پیدا پنهان تابناک تاکستان تحقیق_تکنولوژی_توسعه_محیط زیست تقليل لايه ازن تلاش ايرانيان گياهخوار تلاش براي حيوانات مشهد تنوع زيستي توسعه پایدار جامعه جهاني حمايت از حيوانات جایی برای همه جبهه سبز همدان جستجوگر محیط زیست جمعیت حمایت از منابع طبیعی و محیط زیست جمعیت زنان مبارزه با آلودگی محیط زیست اصفهان جمعیت طبیعت یاران جمعیت کویر سبز جنبش ایرانیان مخالف سیرک حیوانات جنگل جنگلبان شهید ناصر پیروی جنگلهای کرانه خليج فارس چشم انداز چشم به چشم چشمهای همیشه بیدارزمین _محیط زیست حامی گرگ های ایران حفظ محيط زيست اساس توسعه پايدار حمايت از حقوق حیوانات حمايت از حيوانات بي خانمان حمایت از حیوانات و محیط زیست حمایت از حیوانات/نیلوفر حیوانات آموزه های خلقت حيوانات ايران حيوانات هم همانند انسان حق زندگي دارند خاک خوب خانه مطبوعات و خبرنگاران اصفهان خانه وبلاگ درویش خانواده سبز خبرخوان سبز خبرگزاری ایسنا خبرگزاری ایلنا خبرگزاری کشاورزی خبرنامه ی مالزی خبرهای اکسیژن خبری تحلیلی نو اندیش خدای من خرده گیری دانشجوی دامپزشکی دانشجویان محیط زیست تهران شمال دانشجويان محيط زيست کرج دانشکده منابع طبیعی دانشگاه صنعتی اصفهان در انتظار باران درخواست انتشار یادگارهای ماندگار دردسرهای یک دامپزشک درک زیباییهای حیات دفترچه ی ممنوع دکتر غلامعلی بسکی دکتر هومن دلتنگی های مادر زمین دنکیشوت معمار دنيای زير آب دنیای زیر آب دوچرخه سواری برای صلح دور روزگاران دوستداران حیوانات و طبیعت دوستداران حیوانات و محیط زیست در اعتماد ملی دوستداران حيوانات و محیط زیست در ايسنا دوستداران حيوانات و محیط زیست در ايسنا دیده بان حیوانات ایران دیده بان کوهستان ديده بان محيط زيست ايران دیده بان میانکاله دیر تش باد راپورتهای یومیه رادیکال سبز رادیو وبلاگستان رستاخیز سبز رفتن رسيدن است رفقای شیلاتی روایت روزنامه اصفهان امروز روزنامه اعتماد روزنامه اعتماد ملی روزنامه تايمز روزنامه تفاهم روزنامه خبر ورزشی روزنامه سرمایه روزنامه شرق روزنامه کارگزاران روزنامه هم میهن روزنامه همبستگی زادگاهم ایران است، فرزند ایرانم زمین انسان ها زمین سیاره زنده زمین ما زمین ما زن نوشت زیتون زيست بان زیست محیطی کوچک زیستن حق همیشگی حیوانات است زیگ زاگ های ذهنی یک خبرنگار سایت انجمن های تخصصی محیط زیست سایت ایرانیان گیاهخوار سایت بانو انوشه انصاری سايت تخصصی ماهيان آکواريومی سایت خبری بهار سایت خبری تحلیلی زیست بوم سایت مرجع متخصصین ایران سبز کوه بختیاری سبز نوشته های من سبزگامان سرباز زمین سردبیر: خودم سرو آزاد سکوت سلامت نیوز سلول سوپرپوزیشن سید محمد خاتمی شهر خرم آباد شهر سالم شهرزاد ایرانی شهرمن M.I.S صد سال تنهايی صداهای جهانی صدای آسمان صدای دامپزشکی ایران صفحه محيط زيست نشنال جيوگرافيك صلح سبز بین الملل صلح،حقوق بشر،محیط زیست صندوق تسهیلات جهانی محیط زیست طبیعت ایران طبیعت بختیاری طبیعت زیبای ایران طبيعت سبز بجنورد طبیعت سیستان طبیعت و حیات وحش طبیعت و حیوانات طبیعت وحشی طبیعت،فرهنگ، زندگی،دانش، آینده طراحی با طبيعت عرصه سوم علائم گرم شدن کره زمین علیه تخریب محیط زیست فاکوليت فریاد خروشان فصل سبز فوتوبلاگ در انتظار باران قناری كانون ديده بانان زمين كشاورزی ارگانیک كنوانسيون تغيير آب و هوا کابل پرس کاغذ کاربن کانون دامپزشک سفید کانون دوستداران حیوانات کانون زیست شناسی کانون عالی گسترش فضای سبز و حفظ محیط زیست ایران کانون مطالعات استراتژيک آب و محیط زيست کاه گل کلاغ (زرین دخت عالی) کلام من۷۸۶ کلینیک دامپزشکی پرشین کهن دیار کیمیای سبز گازهای گلخانه ای گالري طبيعت سبز گاه نوشت های باران گربه ايراني گردش در طبيعت ايران گردش در طبيعت ايران گرگ تنها گرگ خاکستري گروه پیگیری اصلاح قوانین و مقررات NGOs گرین بلاگ-مهدی گریوان گلچین زیست گهواره سبز گوناگون از زيست شناسي گونه های در خطر انفراض گوهر سبز گیاهان دارویی آکش گیاهخواری،حمایت از حیوانات لحظه هایی که می گذرند لیست وبلاگهای زیست محیطی مادرم زمین ماندانا مجله زندگی سالم محيط بان محیط بان محیط بان بدون مرز محیط برای زندگی محیط زیست محیط زیست البرز محيط زيست بافق محیط زیست دانشگاه اهواز محيط زيست در جام حم محيط زيست در همشهری محیط زیست دماوند محیط زیست زمین محيط زيست سرزمين من محیط زیست همدان محیط زیست و اخلاق محیط زیست-دوزيستان ايران مخالف شکار و شکارچی مدیریت کشاورزی مرتع و مرتعداري در ايران مرد خاکي مطالعات زیستی معجزه ای به نام زمین من و MS من و گربه ها من و ویلی منابع طبيعي منم محیط بان مهار بيابان زايي مهندس اکبر همدانيــــان مهندسی محيط زيست موج سبز موسسه حفاظت محیط زیست آمریکا میراث ماندگار گچساران و باشت- سبزگامان میهن سبز نشريه الکترونيکي داروگ نصفهان نگذار به بادبادکها شلیک کنند نور شب نوشته های سبز همستر ايران همنهاد همین جا روی زمین هواداران پرشين بلاگ اصفهان هوبره واگويه هاي نانوشته وب نوشت وبگاه کویرهای ایران وبلاگ جمعی از طلاب وبلاگ دکتر ناصر کرمی وبلاگ فهیمه خضر حیدری وبلاگ گروه حیات وحش ایران وبلاگ مهدی بوترابی وسایل نقلیه سبز یاوران محیط زیست سیمره دره شهر یخاب یک روان پزشک انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان بوم سا گرافیست کوچولو جانوربان شهروحش طبیعت زنده،نبض زندگی وت پارس اشک یلدا