سپهر سلیمی
وبلاگ سپهر سلیمی
آرشیو وبلاگ
      دوستداران حیوانات و محیط زیست (حیوانات، محیط زیست، میراث طبیعی و فرهنگی)
گزارش زیستا از قطع صد ها نخل کهنسال در کویر مرکزی و تلاش برای قطع 7000 نخل نویسنده: سپهر سلیمی - شنبه ٢۳ آذر ۱۳۸٧

 

پایگاه آگاهی رسانی محیط زیست ایران (زیستا): چهارشنبه گذشته سیزدهم آذر بود که جهاد کشاورزی شهرستان اردکان با همکاری بخشداری و دهیاری وابسته به فرمانداری این شهر طرح قطع هفت هزار درخت در منطقه کویر مرکزی ایران را آغاز کرد. جهاد کشاورزی شهرستان اردکان نام این طرح را طرح از رده خارج کردن درختان فرسوده گذاشت .

 به گزارش خبرنگار زیستا ، با توجه به پیش بینی هایی که در خصوص مخالفت احتمالی مردم با این طرح صورت گرفته بود فراهم کردن مقدمات اجرای آن در نهایت مخفی کاری صورت گرفت بگونه ای که حتی شورای اسلامی روستا نیز از آن بی خبر و حتی مخالف اجرای آن بوده است .بیل مکانیکی به بهانه اجرای طرح راه سازی به روستا آورده شد اما صبح چهارشنبه سیزدهم آذر این بیل مکانیکی روانه نخلستان روستا گردید. عملیات قطع درختان از سرسبزترین مکان نخلستان آغاز شد جایی که محمل درختان سر به فلک کشیده که گاهی ارتفاع آنها تا حدود بیست متر می رسید . برای خاموش کردن هر گونه اعتراض مجریان مدعی شدند این تصمیم از جانب تهران و مقامات بالای نظام اتخاذ شده است و مردم روستا چاره ای جز تن دادن به آن ندارند. از آنجاییکه بیشتر مردان روستا در معدنی در 20 کیلومتری روستا مشغول کار بوده اند چند پیرمرد کهنسال و زنان روستا توانی برای جلوگیری از فعالیت بیل مکانیکی غول پیکر را نداشته اند.بیل مکانیکی جهاد کشاورزی پس از آنکه صدها درخت کهنسال را سرنگون کرد سرانجام عصر همان روز با همت برخی از جوانان روستا که برخی از آنها در شهرهای دیگر سکونت داشتند ازفعالیت بازایستاد .

به گزارش خبرنگار زیستا ، نگاهی مختصر به نقشه جغرافیا و مشاهده منطقه حاجی آباد زرین در کویر مرکزی ایران که تا صدها کیلومتر از سمت جنوب شرق و غرب نشانی از درخت و حیات را نمی توان مشاهده کرد از اهمیت این درختان کهنسال حکایت دارد. زیبایی و اهمیت این درختان بگونه ای بود که حتی دولت این منطقه را به عنوان مرکز گردشگری معرفی کرده و مسئولان را موظف کرده بود برای جذب گردشگر سرمایه گذاری کنند. مدیر جهاد کشاورزی علت قطع این درختان را غیر اقتصادی بودن این درختان دانسته بود.اما این سئوال در ذهنش هیچگاه خطور نکرده بود اقتصادی بودن یک درخت لزوما برداشت سیب و گلابی از آن نیست . اگر هدف کاشتن درخت جدیدی است هزاران کیلومتر مربع زمین بایر در اطراف روستا می توانست محلی برای کاشت نهالهای جدید باشد. به عنوان نمونه در 400 متری شمال شرقی منطقه نخلستان چشمه ای با قدرت ابدهی بالا قرار داشت ولی حتی مسئولان جهاد کشاورزی حتی حاضر به مشاهده این چشمه و مناطق اطراف آن نشدند. نکته مهمتر دیگر اینکه احتمال رشد نهال جدید خرما در این منطقه بسیار ضعیف است .تجربه سالیان گذشته نشان داده است از حدود ده هزار نهال خرمای کاشته شده در این منطقه فقط شاید صد نهال توانسته است کمتراز 50 سانتیمتر رشد کند و که عده ای علت این مسئله را کم شدن رطوبت هوای منطقه کویر مربوط می دانند .

بنابراین آیا معقول است که ما درخت یکصد ساله را به امید کاشت نهال جدیدی که بنا به تجربه های گذشته امکان رشد آن سه تا چهار درصد بیشتر نیست قطع نماییم . نکته دیگر اینکه قطع کنندگان درختان 150 ساله باید به تفاوت ماهوی درخت خرما با درختان دیگر اندکی توجه مبذول می داشتند. درخت خرما ( در این منطقه) پس از 50 سال عمر با شرایط فعلی آنهم اگر خشک نشود فقط شاید بتوانند دو تا سه متر رشد کند و مانند درخت پسته گردو یا امثال آن نیست که در مدت کوتاهی می توانند به رشد کافی خود دست یابند .جهاد کشاورزی اردکان قطع درختان کهنسال این منطقه را به اقدام کارشناسی مربوط می داند اما نکته حائز اهمیت این است که کارشناس این طرح برای اولین بار در عمر خود شش ساعت پس از آغاز قطع درختان وارد منطقه شده است . این کارشناس که باید فعالیتهایش صرف کارهای کارشناسی شود شش ساعت پس از اجرای طرح وارد منطقه شده است و پس از مشاهده مخالفتهای مردمی (بنابر اظهار برخی از اهالی) به آنها وعده سود مالی از قبال بودجه حدود سیصد میلیون تومانی طرح را داده است .

جدا از مشکلات زیست محیطی که ضربه غیر قابل جبرانی را به منطقه کویر مرکزی ایران وارد کرده است قطع درختان بدون اطلاع و در کمال نارضایتی بیشتر صاحبان آنها و حتی شورای اسلامی روستا صورت گرفته است . هم اکنون مجریان طرح عده ای را در روستا بسیج کرده اند که وظیفه اشان این است که اگر خبرنگار یا مسئولی برای بررسی ابعاد قضیه به منطقه امد ضمن محاصره او خود را صاحب درخت معرفی کرده و برای منحرف کردن قضیه به تعریف و تمجید از جهاد کشاورزی یا دستگاههای اجرایی دیگر که دخیل در این اقدام بوده اند بپردازند این در حالیست که نود درصد صاحبان این درختان در شهرهای دیگر کشور حضور دارند وحتی اگر فرض بر رضایت صاحبان درختان باشد آیا عقلانیت اقتضا می کند که یک نهاد مجری طرحی باشد که شایستگی نامی جز نابودی سرمایه بی بدیل کویر را نداشته باشد .نکته تاسف بار تر اینکه به شهادت اهالی به یمن سرازیر شدن بودجه های سرگردان و بدون برنامه ریزی شده که تمام تلاش ها فقط بر خرج کردن آن متمرکز شده صدها درخت کهنسال دیگر در دو سال گذشته قطع شده است . ضربه زیست محیطی وارده به این منطقه قطعا و بدون هیچ احتمالی قابل جبران نیست اما چرا عاملان این اقدام همچنان نابخردیهای خود را توجیه می کنند .اظهارات آنها حکایت از آن دارد که همچنان تمایل دارند برای برگشت نخوردن صدها میلیون تومان بودجه در هر فرصت ممکن به قطع درختان باقیمانده اقدام کنند . آیا از وزارت جهاد کشاورزی انتظاری جز توسعه آبادانی و سرسبزی کشور می رود. جهاد کشاورزی در کمال ناباوری همگان معتقد است یک درخت باید فقط از منظر اقتصادی نگریسته شود .

قطع درخت کهنسال بویژه درخت خرما آنهم در منطقه ای کویری نه منطقه خرماخیز مانند جیرفت و بم آنچنان اهمیتی دارد که انکار این اهمیت از سوی مسئولانی که خود باید متصدی حفاظت از آن باشند بسیار عجیب می نمایاند.

 

اخبار تکمیلی به همراه گزارش تصویری بزودی ارسال خواهد شد .

 

پایان پیام/.

 

خبر مرتبط :

 قطع بیش از 300 درخت کهنسال در منطقه کویر مرکزی ایران به بهانه جایگزینی با درختان ثمردار

 

لینک      نظرات ()      

آخرین نوشته ها خانه‌های نا امن برای حیوانات زنده رود مرد! زنده باد فولاد و گوجه! نه به دلفیناریوم در اصفهان همیشگی است جلسه فراکسیون محیط زیست با حضور جمعی از کوشندگان و کارشناسان محیط زیست چرا نه به نوتلا؟! دومین نشست تخصصی حقوق حیوانات/ شهریور 95 چه خبر از لایحه حمایت از حیوانات؟! انتقاد سمن های محیط زیستی اصفهان از جشنواره میلیاردی موسیقی سبز تجارت سیاه حیوانات؛ خیلی دور، خیلی نزدیک مدرسه طبیعت چارباغ
کلمات کلیدی وبلاگ محیط زیست (٦٤۱) اصفهان (٢۸۱) حقوق حیوانات (٢۱۱) ایران (۱٩٢) زاینده رود (۱۱۱) حیوانات (۱٠٩) حیات وحش (۱٠٩) فرهنگ (۱٠۱) حمایت از حیوانات (٩٤) میراث فرهنگی (٧۸) سیاست (٧٥) شکار (٥٦) سازمان حفاظت محیط زیست (٥٦) حیوان آزاری (٥٥) آب (٥٤) خشکی زاینده رود (٤۸) هندوستان (٤٧) ماهی قرمز (٤٧) مترو (٤٠) باغ وحش (٤٠) سازمانهای غیر دولتی (۳٩) آلودگی محیط زیست (۳۸) دیده بان حقوق حیوانات (۳٦) عکس (۳٦) گفتگو (۳٦) سگ (۳٦) حیوان خانگی (۳٦) جهانی (۳٢) آموزش (۳٢) طنز (۳۱) شبکه سازمانهای غیر دولتی زیست محیطی استان اصفهان (٢۸) وبلاگ (٢٧) وبلاگستان فارسی (٢٧) سلامت (٢٥) انجمن حمایت از حیوانات (٢٢) ساعت زمین (٢٢) سیرک (٢۱) آلودگی هوا (٢۱) موج سبز (٢٠) وبلاگهای زیست محیطی (٢٠) تخریب (٢٠) گرمایش جهانی (۱۸) حیوانات شهری (۱۸) عکس جمعه (۱۸) گونه در خطر انقراض (۱۸) خشکسالی (۱۸) فقر (۱۸) مجلس (۱٧) درخت (۱٧) گاوخونی (۱٧) قطع درخت (۱٧) محیط بان (۱٦) بهداشت (۱٥) ذبح حیوانات (۱٥) جمعیت (۱٥) پرندگان (۱٤) فرهنگ سازی (۱٤) قانون (۱۳) مردم (۱۳) تالاب (۱۳) قاچاق حیات وحش (۱۳) بنیاد جهانی میراث پاسارگاد (۱۳) نگهداری حیوانات (۱٢) کوشندگان محیط زیست (۱۱) سی و سه پل (۱۱) رسانه (۱۱) اقتصاد (۱۱) دروغ (۱۱) دولت (۱۱) ترجمه (۱۱) وبلاگ نویسان زیست محیطی (۱۱) نوروز (۱٠) هنر (۱٠) گربه (٩) حفاظت از محیط زیست (٩) معصومه ابتکار (۸) مناطق حفاظت شده (۸) قوه قضائیه (۸) خروس سپید (۸) شهرداری (۸) هنرمندان (۸) مینیمال (۸) انتخابات (۸) اینترنت (٧) گیاهخواری (٧) روزنامه (٧) ماهی رزمجو (٧) دلفیناریوم (٧) فیسبوک (٧) دولت نهم (٧) یوزپلنگ (٧) شیر ایرانی (٦) خلیج فارس (٦) صدا و سیما (٦) نشان خرس قهوه ای (٦) سیزده بدر (٦) دامپزشکی (٦) اعتراض (٦) انسان (٦) شعر (٦) ورزش (٥) زلزله (٥) فوتبال (٥) طبیعت (٥) نابودی (٥) زباله (٥) عقیم کردن (٥) سمندر (٥) بهمنگان (٥) پالایشگاه (٥) رئیس جمهور (٥) سد (٥) حیوان ستیزی (٥) زمین برای همه (٥) پارازیت (٤) احمدی نژاد (٤) صنایع (٤) پرشین بلاگ (٤) زیستا (٤) فرهنگ دره شوری (٤) پایگاه آگاهی رسانی محیط زیست (٤) تلوبزیون (٤) اگزوتیک پت (٤) انجمن زمین برای همه (٤) یاسر انصاری (٤) شورای شهر (٤) فاجعه (٤) کوروش بزرگ (٤) امریکا (٤) سبز (٤) سرطان (٤) ngo (٤) مرگ (٤) زن (۳) ایدز (۳) تاریخ (۳) نفت (۳) خاتمی (۳) عقاب (۳) کودکان (۳) توسعه پایدار (۳) خوزستان (۳) مناسبت ها (۳) آفریقا (۳) همایش اشتغال سبز (۳) کارون (۳) گردشگری (۳) خرافات (۳) جنگل (۳) یلدا (۳) روز مبارزه با خشونت علیه حیوانات (۳) wwf (۳) تغییرات اقلیمی (۳) روز زمین (۳) صلح سبز (۳) میراث طبیعی (۳) ماهی آکواریومی (۳) کاریکاتور زیست محیطی (۳) پناهگاه (۳) منابع طبیعی (۳) شهروند (۳) greenblog (۳) پارک ملی (۳) اکوسیستم (۳) پاسخ (٢) روز جهانی محیط زیست (٢) لاک پشت (٢) صرفه جویی (٢) مهدی بوترابی (٢) پاکسازی (٢) آّب (٢) انرژی هسته ای (٢) حزب سبز (٢) عکس های جمعه (٢) باغ پرندگان (٢) آزمایش روی حیوانات (٢) انرژی سبز (٢) بلای طبیعی (٢) مخالف آزمایش روی حیوانات (٢) مناطق طبیعی (٢) جایزه نوروز (٢) حیوانات خاص (٢) تجارت حیوانات (٢) خدا (٢) المپیک (٢) مهاجرت (٢) دریاچه ارومیه (٢) اوباما (٢) انرژی (٢) اسب (٢) خرس (٢) تنوع زیستی (٢) شیراز (٢) مطبوعات (٢) اخلاق (٢) تهران (٢) آینده (٢) اعتیاد (٢) خانواده (٢) فیلم (٢) کتاب (٢) جشن (٢) شادی (٢) من (٢) آکواریوم اصفهان (٢) زاینده رود کجاست (۱) مدرسه طبیعت چارباغ (۱) مدرسه طبیعت اصفهان (۱) جشنواره موسیقی سبز (۱) پوپولیسم محیط زیستی (۱) نه به دلفیناریوم (۱) سازمان حفاظت محیط زیست ش (۱) دانشجو (۱) پول (۱) پرشین بلاگ (۱) عشق (۱) دین (۱) دانشگاه (۱) مسابقه (۱) علم (۱) اروپا (۱) نشریه (۱) شعار (۱) حشرات (۱) کشاورزی (۱) مهرگان (۱) مهرورزی (۱) ترافیک (۱) خشونت (۱) فلسفه (۱) کروبی (۱) ادبیات (۱) اصلاحات (۱) اخلاقی (۱) جوان (۱) بزرگداشت (۱) عرب (۱) نذر (۱) دلار (۱) حسادت (۱) مانور آلودگی هوا (۱) آثار تاریخی (۱) تجمع (۱) پژوهش (۱) خیانت (۱) پاسارگاد (۱) جنگلهای ابر (۱) جنگ (۱) هفت سین (۱) دموکراسی (۱) مدرسه طبیعت (۱) نوتلا (۱) کودک و محیط زیست (۱) طبیعت س (۱) اتلاف آب (۱) کرگدن سفید (۱) فوک خزری (۱) حیات وحش س (۱) پویش اصفهان بدون کیسه پلاستیکی (۱) چغاخور (۱) اورانگوتان (۱) امداد رسانی به حیوانات (۱) دکتر کهرم (۱) پاسداری از وطن (۱) امنیت زیستی (۱) آندره گرز (۱) تلاش جهانی برای محیط زیست (۱) مرگ دلفین ها (۱) پرنده زینتی (۱) میر حسین (۱) معماری سبز (۱) change (۱) سمن (۱) mtv (۱) آینده نو (۱) تخل (۱) صنعت سبز (۱) آزبست (۱) مجموعه دروغ ها (۱) روز جهانی وبلاگ (۱) حفظ محیط زیست (۱) شگفتی های آفرینش (۱) ژورنالیست (۱) global warming (۱) قطع برق (۱) گل آقا (۱) آموزش و پرورش (۱) حسن روحانی (۱) پایگاه اطلاع رسانی محیط زیست (۱) مسائل اجتماعی (۱) مواد مخدر (۱) ام اس (۱) بمب (۱) فاضلاب (۱) حیوان (۱) نادانی (۱) تنظیم خانواده (۱) دولت الکترونیک (۱) اصلاح طلبان (۱) مافیا (۱) اسبچه خزر (۱) لوئیس فیروز (۱)
دوستان من + + فرم اهداء عضو + action on earth-element AN INCONVENIENT TRUTH Animal Science catalogue of life CATICEF Green Iran IUCN List of All Endangered Species Organic Agriculture Second ثـــانیــه TVE (Television Trust for the Environment). UNDP UNEP آبزي دان آبشار و كوه اتحادیه رفع آلودگی های هسته ای آتش‌نوشت اداره کل دامپزشکی اصفهان ارتباط صنعت ارمغان اشک های طبیعت آشیانه سبز میانکاله اعضاي هيأت علمي مؤسسه تحقيقات جنگل‌ها و مراتع اقتصاد منابع طبیعی و محیط زیست اقیانوس آبی اکوگیک الفبای آب آلماگل اله تی تی گیلان آلودگی نوری آلودگی های هسته ای آلودگی هوا آموزش برپايي آکواريوم آمیزقلمدون انجمن اسب ایران انجمن پاسداران محيط طبيعی ايران انجمن حاميان سفر ايمن انجمن حمایت از حیوانات اسکاتلند انجمن حمایت از حیوانات امریکا انجمن حمایت از حیوانات انگلستان انجمن حمایت از حیوانات تگزاس انجمن حمایت از حیوانات تهران انجمن حمایت از حیوانات مالزی انجمن حمایت از حیوانات ویرجینیا انجمن حمايت از گربه ها انجمن دوچرخه سواران کوهستان رشت انجمن دوست داران محیط زیست انجمن سرزمین ما انجمن شوکای کرمانشاه انجمن علمی بیابان انجمن متخصصین علوم دام ایران انجمن نسیم سراب آناهیتا کنگاور انجمن يوزپلنگ آسيايي آنچه نمي دانيم نيز با ارزش است انستيتو آب و هوا اهواز سبز آوای سبز آوای فاخته آوای محیط زیست آونگ خاطره های ما ایران سبز ايران نامه ایرانیان گواه ایرانیان وبلاگ نویس در مالزی ایستاده زیر باران با طبیعت بالابان بام ایران بانک اطلاعات بخشی از زندگی براي طبيعت بلاگ نيوز بنیاد آزادی، رشد و آبادانی ایران-باران به کجا پناه ببریم بهار زمستانی بیولوژی و بیوتکنولوژی کشاورزی پرانتز پرشين تونز پرندگان ایران پریمک پژوهش در تاریخ ایران پلنگ زخمی پيام سبز پیچ گوشتی پیدا پنهان تابناک تاکستان تحقیق_تکنولوژی_توسعه_محیط زیست تقليل لايه ازن تلاش ايرانيان گياهخوار تلاش براي حيوانات مشهد تنوع زيستي توسعه پایدار جامعه جهاني حمايت از حيوانات جایی برای همه جبهه سبز همدان جستجوگر محیط زیست جمعیت حمایت از منابع طبیعی و محیط زیست جمعیت زنان مبارزه با آلودگی محیط زیست اصفهان جمعیت طبیعت یاران جمعیت کویر سبز جنبش ایرانیان مخالف سیرک حیوانات جنگل جنگلبان شهید ناصر پیروی جنگلهای کرانه خليج فارس چشم انداز چشم به چشم چشمهای همیشه بیدارزمین _محیط زیست حامی گرگ های ایران حفظ محيط زيست اساس توسعه پايدار حمايت از حقوق حیوانات حمايت از حيوانات بي خانمان حمایت از حیوانات و محیط زیست حمایت از حیوانات/نیلوفر حیوانات آموزه های خلقت حيوانات ايران حيوانات هم همانند انسان حق زندگي دارند خاک خوب خانه مطبوعات و خبرنگاران اصفهان خانه وبلاگ درویش خانواده سبز خبرخوان سبز خبرگزاری ایسنا خبرگزاری ایلنا خبرگزاری کشاورزی خبرنامه ی مالزی خبرهای اکسیژن خبری تحلیلی نو اندیش خدای من خرده گیری دانشجوی دامپزشکی دانشجویان محیط زیست تهران شمال دانشجويان محيط زيست کرج دانشکده منابع طبیعی دانشگاه صنعتی اصفهان در انتظار باران درخواست انتشار یادگارهای ماندگار دردسرهای یک دامپزشک درک زیباییهای حیات دفترچه ی ممنوع دکتر غلامعلی بسکی دکتر هومن دلتنگی های مادر زمین دنکیشوت معمار دنيای زير آب دنیای زیر آب دوچرخه سواری برای صلح دور روزگاران دوستداران حیوانات و طبیعت دوستداران حیوانات و محیط زیست در اعتماد ملی دوستداران حيوانات و محیط زیست در ايسنا دوستداران حيوانات و محیط زیست در ايسنا دیده بان حیوانات ایران دیده بان کوهستان ديده بان محيط زيست ايران دیده بان میانکاله دیر تش باد راپورتهای یومیه رادیکال سبز رادیو وبلاگستان رستاخیز سبز رفتن رسيدن است رفقای شیلاتی روایت روزنامه اصفهان امروز روزنامه اعتماد روزنامه اعتماد ملی روزنامه تايمز روزنامه تفاهم روزنامه خبر ورزشی روزنامه سرمایه روزنامه شرق روزنامه کارگزاران روزنامه هم میهن روزنامه همبستگی زادگاهم ایران است، فرزند ایرانم زمین انسان ها زمین سیاره زنده زمین ما زمین ما زن نوشت زیتون زيست بان زیست محیطی کوچک زیستن حق همیشگی حیوانات است زیگ زاگ های ذهنی یک خبرنگار سایت انجمن های تخصصی محیط زیست سایت ایرانیان گیاهخوار سایت بانو انوشه انصاری سايت تخصصی ماهيان آکواريومی سایت خبری بهار سایت خبری تحلیلی زیست بوم سایت مرجع متخصصین ایران سبز کوه بختیاری سبز نوشته های من سبزگامان سرباز زمین سردبیر: خودم سرو آزاد سکوت سلامت نیوز سلول سوپرپوزیشن سید محمد خاتمی شهر خرم آباد شهر سالم شهرزاد ایرانی شهرمن M.I.S صد سال تنهايی صداهای جهانی صدای آسمان صدای دامپزشکی ایران صفحه محيط زيست نشنال جيوگرافيك صلح سبز بین الملل صلح،حقوق بشر،محیط زیست صندوق تسهیلات جهانی محیط زیست طبیعت ایران طبیعت بختیاری طبیعت زیبای ایران طبيعت سبز بجنورد طبیعت سیستان طبیعت و حیات وحش طبیعت و حیوانات طبیعت وحشی طبیعت،فرهنگ، زندگی،دانش، آینده طراحی با طبيعت عرصه سوم علائم گرم شدن کره زمین علیه تخریب محیط زیست فاکوليت فریاد خروشان فصل سبز فوتوبلاگ در انتظار باران قناری كانون ديده بانان زمين كشاورزی ارگانیک كنوانسيون تغيير آب و هوا کابل پرس کاغذ کاربن کانون دامپزشک سفید کانون دوستداران حیوانات کانون زیست شناسی کانون عالی گسترش فضای سبز و حفظ محیط زیست ایران کانون مطالعات استراتژيک آب و محیط زيست کاه گل کلاغ (زرین دخت عالی) کلام من۷۸۶ کلینیک دامپزشکی پرشین کهن دیار کیمیای سبز گازهای گلخانه ای گالري طبيعت سبز گاه نوشت های باران گربه ايراني گردش در طبيعت ايران گردش در طبيعت ايران گرگ تنها گرگ خاکستري گروه پیگیری اصلاح قوانین و مقررات NGOs گرین بلاگ-مهدی گریوان گلچین زیست گهواره سبز گوناگون از زيست شناسي گونه های در خطر انفراض گوهر سبز گیاهان دارویی آکش گیاهخواری،حمایت از حیوانات لحظه هایی که می گذرند لیست وبلاگهای زیست محیطی مادرم زمین ماندانا مجله زندگی سالم محيط بان محیط بان محیط بان بدون مرز محیط برای زندگی محیط زیست محیط زیست البرز محيط زيست بافق محیط زیست دانشگاه اهواز محيط زيست در جام حم محيط زيست در همشهری محیط زیست دماوند محیط زیست زمین محيط زيست سرزمين من محیط زیست همدان محیط زیست و اخلاق محیط زیست-دوزيستان ايران مخالف شکار و شکارچی مدیریت کشاورزی مرتع و مرتعداري در ايران مرد خاکي مطالعات زیستی معجزه ای به نام زمین من و MS من و گربه ها من و ویلی منابع طبيعي منم محیط بان مهار بيابان زايي مهندس اکبر همدانيــــان مهندسی محيط زيست موج سبز موسسه حفاظت محیط زیست آمریکا میراث ماندگار گچساران و باشت- سبزگامان میهن سبز نشريه الکترونيکي داروگ نصفهان نگذار به بادبادکها شلیک کنند نور شب نوشته های سبز همستر ايران همنهاد همین جا روی زمین هواداران پرشين بلاگ اصفهان هوبره واگويه هاي نانوشته وب نوشت وبگاه کویرهای ایران وبلاگ جمعی از طلاب وبلاگ دکتر ناصر کرمی وبلاگ فهیمه خضر حیدری وبلاگ گروه حیات وحش ایران وبلاگ مهدی بوترابی وسایل نقلیه سبز یاوران محیط زیست سیمره دره شهر یخاب یک روان پزشک انجمن حمایت از کشاورزان شهرستان اصفهان بوم سا گرافیست کوچولو جانوربان شهروحش طبیعت زنده،نبض زندگی وت پارس اشک یلدا انجمن زمین برای همه مطالب صنعتی | عمرانی | محیط زیست